Kamerplant goed tegen zon

Een kamerplant die goed tegen zon kan, is meer dan een plant die de zon overleeft. De beste soorten halen er juist hun kracht uit: ze groeien steviger, kleuren mooier en bloeien rijker op een zonnige plek dan in de schaduw. Wie bewust kiest voor een zonbestendige soort, heeft minder onderhoud, minder uitval en meer plezier van zijn planten. Dit overzicht laat je kennismaken met zes minder bekende maar bijzondere soorten die uitstekend gedijen in de zon.

Wat een plant sterk maakt tegen zon

Planten die goed tegen zon kunnen, hebben specifieke eigenschappen die andere soorten missen. Sommige hebben een dikke, wasachtige cuticula op de bladeren die verdamping remt. Andere produceren pigmenten zoals anthocyanen die de plant als zonnebrandcrème beschermen tegen te intense straling. Dat is ook de reden dat veel zonplanten rode, paarse of bronzen tinten vertonen op een zonnige plek. Weer andere planten hebben kleine bladeren of een compacte groeivorm waardoor het totale bladoppervlak dat aan de zon wordt blootgesteld beperkt blijft. Al deze strategieën maken de plant robuuster en minder afhankelijk van regelmatige verzorging.

Kamerplanten die goed tegen zon kunnen

Graptopetalum paraguayense (parelmoerplantje)

Graptopetalum paraguayense vormt rozetten van blauwgrijze tot lichtpaarse bladeren met een wasachtig oppervlak. Op een zonnige plek worden de rozetten compacter en krijgen de bladeren een warme roze of paarse gloed. Bij te weinig licht worden de rozetten los en bleek. De plant vormt met de tijd uitlopers waardoor hij zich horizontaal uitbreidt, ideaal in een brede, ondiepe schaal. Hij is extreem droogtebestendig en vraagt minimale verzorging. Een goede keuze voor wie een decoratief effect wil met weinig inspanning.

Euphorbia obesa (honkbalplant)

Euphorbia obesa heeft een perfecte, bolvormige gestalte met fijne ribben en een subtiel stippenpatroon. Hij lijkt op een cactus maar behoort tot de wolfsmelkfamilie. Op een zonnige plek behoudt hij zijn strakke, ronde vorm. Bij te weinig licht gaat hij aan één kant uitrekken en verliest hij zijn symmetrie. De plant groeit heel langzaam en blijft jarenlang compact. Let op: het melkachtige sap is giftig en irriteert huid en slijmvliezen. Draag handschoenen bij het verpotten.

Aloe aristata (kantkraagaloe)

Aloe aristata is een compacte aloesoort met donkergroene bladeren vol witte stippen en zachte tanden langs de randen. Hij blijft klein, maximaal vijftien centimeter hoog, en vormt met de tijd zijscheuten. Op een zonnige plek worden de bladeren steviger en intenser van kleur. Hij is iets verdraagzamer voor schaduw dan de meeste andere aloesoorten maar groeit het best met meerdere uren directe zon per dag. Geef hem weinig water en gebruik goed doorlatende grond.

Senecio mandraliscae (blauwe vingersenecio)

Senecio mandraliscae heeft lange, cilindervormige blauwgroene bladeren die in alle richtingen uitsteken. De blauwgroene kleur komt van een waslaag die de plant beschermt tegen intense zon. Op een zonnige plek blijft de kleur intens blauwgrijs. Bij minder licht vervaagt de kleur naar gewoon groen. De plant groeit snel en kan op een vensterbank al snel vrij breed uitlopen. Hij is ook mooi in een hangpot of als bodembedekker in een grote bak. Geef hem weinig water en hij redt zich grotendeels zelf.

Haworthiopsis attenuata (zebravetnplant)

Haworthiopsis attenuata, vroeger ingedeeld bij Haworthia, heeft puntige, donkergroene bladeren met opvallende witte horizontale ribben aan de buitenkant. De plant blijft compact en vormt langzaam clusters van meerdere rozetten. Op een zonnige plek groeit hij steviger en geeft hij meer zijscheuten. Hij is iets veelzijdiger dan de meeste vetplanten en verdraagt ook een plek met iets minder zon, maar presteert het best met directe ochtend- of middagzon. Een uitstekende keuze voor kleine ruimtes of smalle vensterbanken.

Peperomia graveolens (wijnrode peperomia)

Peperomia graveolens heeft een opvallend contrast tussen de wijnrode onderkant en de doorschijnende groene bovenkant van de bladeren. Die doorschijnende bovenkant laat licht door naar het bladweefsel, een aanpassing aan felle zon. De plant groeit rechtop met vlezige stengels en blijft compact. Op een zonnige plek is de rode kleur het intens. Bij te weinig licht vervaagt de wijnrode tint. Hij vraagt weinig water en is makkelijk te vermeerderen via bladstekken. Een kleurrijke toevoeging voor een zonnige vensterbank.

Zonplanten combineren voor meer effect

Één zonplant op een vensterbank is mooi, maar een groep samengestelde soorten geeft meer impact. Bij het combineren zijn een paar principes het overwegen waard.

Kies soorten met contrasterende vormen. Een ronde Euphorbia obesa naast de langgerekte stengels van Senecio mandraliscae en de platte rozetten van Graptopetalum geeft een dynamisch beeld zonder dat het druk wordt. Varieer in hoogte, breedte en bladtextuur.

Houd rekening met gelijke verzorgingsbehoeften. Combineer soorten die allemaal weinig water nodig hebben en dezelfde grondsoort prefereren. Zo kun je de hele groep tegelijk water geven zonder dat een soort te veel of te weinig krijgt.

Gebruik één type pot in verschillende maten voor een rustig geheel. Drie terracotta potten in oplopende grootte met verschillende planten erin ziet er verzorgd uit zonder dat het een rommelige verzameling wordt.

Verzorgingstips voor kamerplanten die goed tegen zon kunnen

• Pas de watergift aan het seizoen aan. In de zomer droogt de grond sneller uit door de warmte en actieve groei. In de winter vertraagt de groei en heeft de plant aanzienlijk minder water nodig.
• Geef geen voeding in de herfst en winter. Zonplanten groeien in die periode nauwelijks of niet. Voeding aanbieden tijdens de rustperiode leidt tot zwakke, opgezwollen groei.
• Laat nieuwe aanwinsten acclimatiseren. Zet een net gekochte plant de eerste week op een half beschutte plek voor je hem in de volle zon plaatst. De overgang van kasomstandigheden naar een zonnige vensterbank is groot.
• Kijk regelmatig onder de bladeren. Wolluis en schildluis zitten vaak verborgen in bladoksels of aan de onderkant van bladeren. Op warme, droge plekken vermenigvuldigen ze zich snel.
• Gebruik bij voorkeur ongeglazuurde terracotta potten. Die ademen aan de zijkanten en helpen de wortels sneller drogen na het water geven.
• Verwijder dood of verschrompeld bladmateriaal aan de basis. Dat voorkomt schimmel en houdt de plant er verzorgd uit.

Veelgestelde vragen

Zijn er ook kamerplanten die goed tegen zon kunnen en ook luchtzuiverend zijn?

Ja, verschillende zonbestendige soorten hebben luchtzuiverende eigenschappen. Aloe aristata en andere aloesoorten staan bekend om het filteren van formaldehyde en benzeen. Sansevieria-soorten, die ook goed tegen zon kunnen, zijn zelfs opgenomen in NASA-onderzoek naar luchtzuiverende planten. De effecten in een normale woonruimte zijn bescheiden, maar het is een prettig bijkomend voordeel.

Kan ik zonplanten ook op het balkon zetten?

Ja, de meeste soorten in dit artikel doen het goed buiten op een zonnig balkon in de zomer. Zet ze na de laatste nachtvorst buiten en haal ze terug voor het najaar. Let op dat ze niet te veel regenwater krijgen. Bij aanhoudende regenval kun je ze tijdelijk terugzetten of een afdak gebruiken.

Mijn zonplant groeit scheef naar het licht toe. Wat kan ik doen?

Dat is een teken dat de plant het licht van één kant krijgt. Draai de pot elke één à twee weken een kwartslag. Zo groeit de plant gelijkmatiger en behoudt hij een rechte, symmetrische vorm. Bij soorten als Euphorbia obesa en Graptopetalum is symmetrie een groot deel van de aantrekkingskracht, dus regelmatig draaien is zeker de moeite waard.

Hoe vaak moet ik een zonplant verpotten?

De meeste zonplanten groeien langzaam en hoeven maar eens per twee à drie jaar verpot te worden. Verpot als de wortels uit de drainagegaten groeien of als de plant zichtbaar te groot wordt voor zijn pot. Gebruik bij het verpotten altijd verse cactus- of vetplantengrond en een pot die slechts een paar centimeter groter is dan de vorige.

Zijn zonplanten giftig voor huisdieren?

Dat verschilt per soort. Euphorbia obesa en Euphorbia-soorten in het algemeen zijn giftig voor mensen en dieren vanwege hun melkachtige sap. Aloe aristata is matig giftig voor honden en katten. Graptopetalum en Senecio mandraliscae zijn eveneens licht giftig voor huisdieren. Raadpleeg bij twijfel de website van het NVIC of vraag advies bij de dierenarts als je huisdieren hebt die in de buurt van de planten komen.