Design planten: soorten met een architectonische vorm

Design planten zijn planten die als object werken. Ze hebben een duidelijk silhouet, een grafische bladvorm en een rustige kleur, en ze staan in een pot die in verhouding is met de plant. Een Sansevieria met strakke, rechtopstaande bladeren in een matzwarte cilinder is daar een goed voorbeeld van.

In een strak ingericht interieur is zo'n plant geen aanvulling op de inrichting, maar een onderdeel ervan. Net als een designstoel of een sculptuur. Daarom kijk je eerst naar vorm en lijn en pas daarna naar verzorging, al moet die natuurlijk wel passen bij de plek.

Wat maakt een plant een designplant?

Het belangrijkste is een herkenbare silhouetlijn. Een designplant kun je in één oogopslag schetsen: de zuil van een cactus, de waaier van een Strelitzia, de pluim van een olifantspoot. Hoe eenvoudiger de lijn, hoe sterker het effect.

Daarnaast heeft het blad een grafische vorm. Denk aan scherpe punten, strakke lijnen of een herhalend patroon. Blad dat alle kanten op groeit of heel klein en druk is, oogt minder architectonisch, hoe mooi de plant ook is.

Een derde kenmerk is een rustige kleurstelling. De meeste designplanten zijn effen groen, donker of grijsgroen. Een tekening mag, zolang die strak is, zoals de strepen op de stelen van de Alocasia zebrina. Felle bonte vlekken trekken de aandacht weg van de vorm.

Tien design planten op een rij

Deze tien soorten hebben elk een uitgesproken vorm. De lichtbehoefte bepaalt waar in huis ze kunnen staan.

De Strelitzia nicolai, bij Kew te vinden als Strelitzia nicolai, is de grootste van het rijtje en vraagt de meeste ruimte en licht. De Sansevieria en Zamioculcas zijn het meest flexibel, omdat ze ook verder van het raam goed blijven. Wie een zonnige plek heeft, kan kiezen uit de zuilcactus, Euphorbia trigona en olifantspoot. Het sap van de Euphorbia is irriterend, dus draag handschoenen als je hem verzet.

Waarom doet de pot de helft van het werk?

Een designplant in een verkeerde pot verliest direct zijn uitstraling. De pot vormt de voet van het object en bepaalt of het geheel in balans is.

Kies een kleur die het silhouet laat spreken. Matzwart, antraciet, gebroken wit en betongrijs werken vrijwel altijd, omdat ze niet concurreren met het groen. Glanzende of gekleurde glazuren kunnen ook, zolang ze aansluiten bij een kleur die al in je interieur zit.

Het materiaal zegt iets over de stijl. Beton en terrazzo passen bij een industrieel of minimalistisch interieur. Mat keramiek is veelzijdig en rustig. Een hoge, slanke cilinder versterkt een verticale plant zoals een zuilcactus. Een lage, brede schaal past bij een plant die zich uitspreidt, zoals de Zamioculcas.

Let ook op de verhouding. Een vuistregel is dat de pot ongeveer een derde tot de helft van de totale hoogte inneemt bij kleinere planten, en een kwart tot een derde bij grote. Een te kleine pot maakt de plant topzwaar, een te grote pot laat hem verdwijnen. Een ruime keuze vind je bij onze sierpotten.

Hoe plaats je een plant als object in de ruimte?

Een statement plant of architectonische kamerplant komt het best tot zijn recht als hij vrij staat. Zet hem tegen een lege muur, zonder schilderijen of andere planten direct ernaast. Zo lees je het silhouet als een tekening tegen een effen achtergrond.

Licht van opzij versterkt de vorm. Het zet de randen van het blad scherp af en geeft diepte. Een plant die recht voor een raam staat, zie je als donker silhouet, wat bij een Strelitzia of zuilcactus ook heel mooi kan zijn.

Wil je in de avond hetzelfde effect, zet dan een spot schuin onder of naast de plant. Het blad werpt dan schaduwen op de muur, die de vorm verdubbelen. Vooral grafische soorten zoals de Monstera en Sansevieria geven een sterk schaduwbeeld. Houd wel afstand tussen lamp en blad, zodat het blad niet warm wordt. Een gewone spot geeft de plant overigens geen bruikbaar groeilicht. Daarvoor heb je een kweeklamp nodig, zoals de University of Maryland uitlegt.

Hoe bewaar je de vorm met snoei en steun?

Een designplant moet zijn lijn houden, en dat vraagt af en toe bijsturing. Scheefgroei komt meestal doordat de plant naar het licht groeit. Draai de pot elke paar weken een kwartslag, zodat hij recht blijft.

Een steunstok is nodig als een stam of blad echt uit balans raakt. Bij een Monstera helpt een mosstok om de groei omhoog te leiden in plaats van breed. Bij een jonge Ficus lyrata of Dracaena marginata met een dunne stam geeft een strakke bamboestok stevigheid. Kies een stok in een neutrale kleur, zodat hij niet opvalt.

Knippen doe je in het voorjaar. Bij de Ficus lyrata en Dracaena marginata knip je net boven een bladaanzet als je wilt dat de plant vertakt. Bij de Strelitzia en Alocasia knip je oud of beschadigd blad helemaal onderaan de steel weg, zodat de waaier strak blijft. Een zuilcactus of Sansevieria snoei je niet, want die groeien vanuit de top of de basis en herstellen een knip niet netjes.

Kies je één grote plant of een groep?

• Een solitair werkt als de ruimte strak en rustig is, als je een lege hoek of wand wilt vullen, en als de plant zelf een sterke vorm heeft, zoals een Strelitzia nicolai of een grote zuilcactus.
• Een solitair werkt ook als het plafond hoog is, omdat één grote verticale vorm de hoogte benadrukt.
• Drie kleinere planten zijn sterker als je een lange, lage plek hebt, zoals een dressoir of vensterbank, omdat één kleine plant daar verloren staat.
• Een groep werkt ook als je vormen wilt herhalen, bijvoorbeeld drie Sansevieria's van verschillende hoogte in dezelfde potten.
• Combineer niet te veel soorten in één groep. Twee verschillende vormen zijn meestal het maximum, anders wordt het onrustig.

Meer inspiratie voor planten in je inrichting vind je in interieur planten.

Veelgestelde vragen

Welke plant werkt het beste als blikvanger in een woonkamer?

Een Strelitzia nicolai werkt als blikvanger in een ruime, lichte woonkamer, omdat hij groot wordt en een sterke waaiervorm heeft. Heb je minder licht, dan is een grote Sansevieria of Zamioculcas een goede keuze. Voor een zonnige plek geeft een zuilcactus een strak en opvallend silhouet.

Hoeveel kost een grote designplant?

De prijs hangt af van soort, hoogte en leeftijd. Een grote Sansevieria of Zamioculcas koop je vaak voor enkele tientjes. Een Strelitzia nicolai of Ficus lyrata van anderhalve meter of meer kost meestal tussen de 50 en 150 euro, grotere of oudere exemplaren meer. Een bijpassende designpot komt daar nog bij.

Welke design planten vragen weinig onderhoud?

De Sansevieria en Zamioculcas vragen het minste onderhoud. Ze hebben maar om de paar weken water nodig en verdragen ook minder licht. Ook de olifantspoot en de zuilcactus zijn makkelijk, mits ze op een zonnige plek staan. De Ficus lyrata en Alocasia zebrina vragen meer aandacht voor licht en een vaste plek.

Passen kunstplanten in een designinterieur?

Dat kan, vooral op plekken zonder daglicht, waar een echte plant niet groeit. Kies dan een goede kwaliteit met een natuurlijke bladkleur en een strakke vorm. Een echte plant heeft wel iets wat een kunstplant mist: hij groeit, verandert en reageert op licht. Bekijk onze grote kunstplanten als je een donkere plek wilt vullen.

Zoek je een plant die als object in je interieur staat? Bekijk onze Strelitzia nicolai of de rest van de collectie. Je krijgt gratis verzending, levering binnen 1 tot 3 werkdagen, planten rechtstreeks vanuit de kas en een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Voor levende planten geldt ons retour- en garantiebeleid, voor het geval je plant onverhoopt niet goed aankomt.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.