Planten terrarium kopen met licht: wat werkt echt?

Een planten terrarium met licht is bedoeld voor plekken waar te weinig daglicht komt, zoals een hal, een kantoor zonder raam of een donkere hoek van de woonkamer. Belangrijk om te weten: een sfeerlampje maakt het terrarium mooi, maar laat planten niet groeien.

Wil je een model dat de planten echt voedt, let dan op drie dingen: voldoende lichtsterkte, een kleurtemperatuur rond daglicht en een timer. Dan heb je een terrarium dat ook in de winter compact en groen blijft.

Waarom hebben planten in een terrarium extra licht nodig?

Planten zetten licht om in energie. Hoeveel ze krijgen, hangt sterk af van de afstand tot het raam. Op een meter van een raam op het zuiden is het nog vrij licht, op drie meter is daar nog maar een fractie van over. In een hoek of gang is het voor de meeste planten te donker om te groeien, ook al lijkt het voor ons oog best licht.

Glas houdt daarbovenop nog een deel tegen, zeker als het gebogen, dik of licht beslagen is. Condens verstrooit het licht extra. De University of Maryland Extension beschrijft hoe snel binnenlicht afneemt en waarom planten dan uitrekken en bleker worden. Een lamp in of op het terrarium vangt dat verlies op, omdat het licht vlak boven de planten wordt gegeven.

Wat is het verschil tussen sfeerlicht en groeilicht?

Een warmwit ledsnoertje of een klein spotje in het deksel geeft een gezellige gloed. Voor planten is het te zwak en te geel. Ze reageren vooral op blauw en rood licht, en dat zit in warmwit sfeerlicht maar beperkt.

Een lamp die planten echt voedt, herken je aan een paar kenmerken:

• Kleurtemperatuur van 5000 tot 6500 kelvin. Dat is koel daglichtwit en bevat voldoende blauw voor compacte groei.
• Lichtsterkte van minimaal 400 tot 800 lumen voor een terrarium tot ongeveer 30 cm diep. Staat er alleen een aantal watt, reken dan op minstens 5 tot 10 watt led voor een middelgroot model.
• Vermelding als groeilamp of plantenlamp, soms met een PAR-waarde. PAR staat voor het deel van het licht dat planten kunnen gebruiken. Hoe hoger, hoe beter.
• Volspectrum in de omschrijving, wat betekent dat alle kleuren erin zitten. Zo blijven bladkleuren natuurlijk, in plaats van roze of paars zoals bij oude kweeklampen.

Staat er alleen iets over sfeer of dimbare kleuren, zonder lumen of kelvin, dan is het vrijwel zeker een decoratielamp.

Welke modellen met ingebouwde verlichting zijn er?

Er zijn grofweg drie manieren waarop een terrarium verlicht wordt.

De deksellamp is het meest gekozen. Het licht valt recht naar beneden en het snoer loopt netjes via de achterkant. Het nadeel is dat je de lamp moeilijk los kunt vervangen als hij kapot gaat.

De klemlamp is flexibel. Je kunt de hoogte en hoek aanpassen en hem later op een andere pot zetten. Minder strak, maar goed te combineren met een terrarium dat je al hebt.

De verlichte kast is voor liefhebbers. Hier kunnen zelfs bloeiende planten zoals het Kaaps viooltje (Saintpaulia ionantha) gaan bloeien zonder daglicht, mits de lamp sterk genoeg is. Meer voorbeelden vind je in een planten terrarium met verlichting.

Wat kost het aan stroom en hoe stel je de timer in?

Ledverlichting is zuinig. Een rekenvoorbeeld voor een lamp van 8 watt die 12 uur per dag brandt:

• 8 watt x 12 uur = 96 wattuur per dag, ongeveer 0,1 kWh
• 0,1 kWh x 365 dagen = circa 35 kWh per jaar
• Bij een stroomprijs van 0,30 euro per kWh kost dat zo'n 10 à 11 euro per jaar

Een kleine deksellamp van 3 tot 5 watt komt dus op een paar euro per jaar uit.

Zet de lamp op een stekkertimer van een paar euro en laat hem 12 uur per dag branden, bijvoorbeeld van 7.00 tot 19.00 uur. Planten hebben ook een donkere periode nodig om te herstellen. Een vast ritme voorkomt dat je de lamp vergeet of hem de hele nacht aan laat staan, wat algengroei in de hand werkt.

Waar let je op bij het kopen?

• Vervangbaarheid van de led. Een los te vervangen ledbalk of lampje voorkomt dat je het hele deksel moet weggooien als het licht uitvalt.
• Warmteontwikkeling. Led wordt nauwelijks warm, maar een goedkope lamp zonder koelplaatje kan het deksel toch opwarmen. Voel na een uur branden even aan de bovenkant.
• Snoerlengte. Meet de afstand tot het stopcontact. Een verlengsnoer op zicht is niet mooi en blijft vaak slordig hangen.
• Spatwaterdichtheid. In een gesloten terrarium slaat condens neer. Kies een lamp met een IP-waarde van minimaal IP44, zodat vocht niet bij de elektronica komt.

Hoe onderhoud je een verlicht terrarium?

Te veel licht is ook een risico. Zie je groene aanslag op het glas of de stenen, dan zijn dat algen. Die groeien bij veel licht in combinatie met vocht. Verkort de branduren dan met een uur of twee, of verhoog de lamp iets.

Maak het glas eens per maand schoon met een doekje op een stok, zodat het licht goed blijft doordringen. Ook de lamp zelf mag je af en toe afstoffen, want stof vermindert de lichtopbrengst.

Pas de branduren aan per seizoen als je terrarium ook wat daglicht krijgt. In de zomer kan 8 tot 10 uur genoeg zijn, in de winter ga je naar 12 uur. Staat hij volledig in het donker, houd dan het hele jaar 12 uur aan.

Veelgestelde vragen

Kan een terrarium zonder daglicht?

Ja, met een goede groeilamp kan dat. Kies een lamp met daglichtwit licht en voldoende lumen, en laat hem 10 tot 12 uur per dag branden. Soorten die weinig licht vragen, zoals Fittonia (Fittonia albivenis) en mos, doen het dan prima. Planten die veel zon willen, zoals vetplanten, groeien onder een kleine lamp minder mooi.

Hoeveel uur per dag moet de lamp aan?

Voor de meeste terrariumplanten is 10 tot 12 uur per dag goed. Houd een vast ritme aan met een timer, zodat de planten ook een donkere periode krijgen. Staat het terrarium ook in wat daglicht, dan kun je in de zomer een paar uur minder aanhouden.

Wordt een terrarium te warm van een lamp?

Met led meestal niet. Een ledlamp wordt hooguit handwarm, en de warmte blijft vooral in het deksel. Oude halogeen- of gloeilampen gaven wel veel warmte af en zijn niet geschikt. Merk je dat het glas warm aanvoelt of dat er opvallend veel condens ontstaat, zet de lamp dan iets hoger.

Verbruikt een terrariumlamp veel stroom?

Nee. Een ledlamp van 5 tot 10 watt die 12 uur per dag brandt, kost ongeveer 6 tot 13 euro per jaar, afhankelijk van je stroomprijs. Dat is minder dan de meeste andere apparaten in huis. Een timer helpt om het verbruik laag te houden.

Op zoek naar planten die het goed doen onder een lamp? Bekijk onze collectie planten voor weinig licht of de soorten voor je terrarium. Je krijgt gratis verzending en levering binnen 1 tot 3 werkdagen, rechtstreeks vanuit de kas, in een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Voor levende planten geldt ons retour- en garantiebeleid.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.