Verschillende cactussen combineren in huis

Één cactus op de vensterbank is leuk, een groepje verschillende cactussen maakt er een echt blikvanger van. Het geheim van een geslaagde combinatie zit niet in het uiterlijk, maar in de verzorging. Cactussen die evenveel water en licht willen, kun je zonder problemen naast elkaar zetten of zelfs samen in een schaal planten. Pas daarna ga je spelen met vorm en hoogte. Een hoge zuil, een ronde bol en een laag kruipertje naast elkaar zorgen voor spanning, zodat het geheel meer is dan losse planten.

Waarom kies je eerst op verzorging en dan op uiterlijk?

Niet elke cactus komt uit de woestijn. De bekende Kerstcactus (Schlumbergera) groeit in het wild op bomen in het Braziliaanse regenwoud. Hij houdt van gefilterd licht, vaker water en een luchtige, humusrijke grond. Een woestijncactus zoals de bisschopsmuts (Astrophytum myriostigma) wil juist volle zon en grond die tussen de gietbeurten helemaal opdroogt.

Zet je die twee samen in een schaal, dan gaat er altijd één mis. Geef je genoeg water voor de Kerstcactus, dan rot de bisschopsmuts. Houd je het droog voor de bisschopsmuts, dan verschrompelt de Kerstcactus.

Kijk daarom bij elke soort eerst naar drie dingen: herkomst, lichtbehoefte en watergift. Komen die overeen, dan passen de planten bij elkaar. De RHS maakt hetzelfde onderscheid tussen woestijn- en bosvormen, omdat hun verzorging zo verschilt.

Hoe speel je met vorm en hoogte?

Met drie vormen bouw je elke groep op. Denk aan een klein landschap met een boom, een struik en een bodembedekker.

• Hoog. Een zuilvormige soort zoals de blauwe kaarscactus (Myrtillocactus geometrizans) geeft richting en hoogte. Zet hem achteraan of iets uit het midden, zodat hij de rest niet overschaduwt.
• Rond. Bolvormige soorten zoals de Parodia magnifica of de bisschopsmuts vullen het midden. Hun ribben en stekels geven textuur.
• Kruipend of laag. Een soort die breed uitgroeit, zoals de Mammillaria elongata met zijn vingervormige stengels, zet je aan de voorkant of de rand. Zo loopt de groep mooi af.

Werk met oneven aantallen: drie of vijf planten ogen natuurlijker dan twee of vier. Varieer ook in kleur, van blauwgrijs tot frisgroen, of in stekels, van wollig wit tot geel. Zo krijg je contrast zonder dat het rommelig wordt.

Hoe plant je cactussen samen in een schaal?

Een schaal met cactussen staat mooi op een tafel of dressoir. Het vraagt wel wat voorbereiding, omdat er geen ruimte is voor fouten met water.

1. Kies een schaal met een afvoergat. Zonder gat blijft water onderin staan en rotten de wortels.
2. Leg een drainagelaag van 2 tot 3 cm grind of kleikorrels op de bodem, zodat overtollig water weg kan zakken.
3. Vul aan met cactusgrond, eventueel gemengd met een derde grof zand of perliet. Dat maakt de grond luchtiger en laat water sneller doorlopen.
4. Zet de planten op hun plek voordat je ze plant. Begin met de hoogste en werk naar voren. Houd tussen de planten ongeveer 2 tot 4 cm ruimte, zodat ze kunnen groeien en de lucht kan circuleren.
5. Plant ze op dezelfde diepte als ze in hun kweekpot stonden. Dieper planten geeft kans op rot aan de voet.
6. Werk af met een laag grind of split. Dat houdt de voet van de planten droog en geeft een verzorgde uitstraling.
7. Wacht een week met water geven, zodat kleine wondjes aan de wortels eerst kunnen dichtgaan.

Gebruik een krant of keukenhanddoek om de cactussen vast te pakken. Zo bescherm je je handen en beschadig je de stekels niet.

Waarom kun je ook kiezen voor losse potten?

Een schaal is mooi, maar losse potten zijn praktischer. Je kunt elke plant precies de hoeveelheid water geven die hij nodig heeft. Groeit er één harder dan de rest, of krijgt er één last van rot, dan haal je hem gewoon weg zonder de andere te storen.

Losse potten maken het ook makkelijker om te schuiven. Een plant die meer licht nodig heeft, zet je naar voren. In de winter verplaats je de groep in één keer naar een koelere plek.

Wil je toch eenheid? Kies dan potten in dezelfde kleur of hetzelfde materiaal, bijvoorbeeld allemaal terracotta of allemaal mat wit. Varieer alleen in hoogte en doorsnede. Zet ze op een dienblad of plank, zodat ze als groep gelezen worden. Terracotta heeft als voordeel dat het vocht doorlaat, zodat de grond sneller droogt. In onze collectie sierpotten vind je bijpassende potten in verschillende maten.

Welke vijf combinaties werken goed?

Deze combinaties zijn gekozen op gelijke verzorging. Zo hoef je niet per plant na te denken.

• Zonnige vensterbank op het zuiden: blauwe kaarscactus, bisschopsmuts en Mammillaria elongata. Drie vormen, allemaal dol op volle zon.
• Brede schaal op de salontafel: Parodia magnifica, goudbolcactus (Echinocactus grusonii) en een paar kleine Mammillaria. Laag gehouden, zodat je er overheen kijkt.
• Dressoir bij een west- of oostraam: drie bolcactussen van verschillende grootte in gelijke terracotta potten. Rustig en makkelijk te verzorgen.
• Hangend en schaduwrijker: Kerstcactus met een Rhipsalis (Rhipsalis baccifera). Beide bosvormen, allebei blij met gefilterd licht en meer water.
• Cadeauschaaltje: drie mini's in potjes van 5,5 cm in één langwerpige schaal. Zet ze in hun eigen potje, zodat de ontvanger ze later makkelijk uit elkaar haalt.

Hoe onderhoud je een groep cactussen?

In een groep groeien planten zelden in hetzelfde tempo. Een zuil kan elk jaar een paar centimeter hoger worden, terwijl een bol amper zichtbaar groeit. Stem het gieten daarom af op de plant die het snelst uitdroogt, maar alleen als de grond van de hele schaal droog is. Bij twijfel wacht je een paar dagen extra, want te veel water is voor cactussen gevaarlijker dan te weinig.

Draai de schaal of de groep eens per twee weken een kwartslag, zodat alle planten gelijkmatig licht krijgen en niet scheef groeien. Stof op de stekels verwijder je met een zachte kwast.

Na twee tot drie jaar is het tijd om de groep te bekijken. Groeien planten over elkaar heen of raken de stekels elkaar, haal ze dan in het voorjaar uit elkaar. Ook als één plant veel sneller groeit dan de rest, is dat het moment om hem een eigen pot te geven. Meer tips over de verzorging lees je in onze blog over cactussen verzorgen.

Veelgestelde vragen

Kun je cactussen en vetplanten in een pot zetten?

Dat kan, mits ze dezelfde verzorging vragen. Een Echeveria houdt net als een woestijncactus van zon en droge grond, dus die combinatie werkt. Een Haworthia wil juist minder felle zon en past daarom minder goed. Kijk bij elke soort naar licht en watergift voordat je ze samen plant, niet alleen naar het uiterlijk.

Hoeveel ruimte hebben cactussen onderling nodig?

Houd ongeveer 2 tot 4 cm ruimte tussen de planten. Zo kan de lucht rond de voet circuleren, wat rot helpt voorkomen. Ook hebben ze dan een paar jaar ruimte om te groeien. Raken de stekels elkaar, dan is het tijd om de groep uit elkaar te halen.

Welke pot is geschikt voor meerdere cactussen?

Kies een ondiepe, brede schaal met een afvoergat. Cactussen hebben vaak een ondiep wortelgestel, dus een diepe pot vol natte grond is niet nodig. Terracotta is ideaal, omdat het vocht doorlaat en de grond sneller droogt. Een pot zonder gat werkt alleen als je er een kweekpot in zet.

Groeien cactussen langzamer in een schaal?

Meestal wel een beetje. In een schaal delen de planten de grond en de voeding, en hebben de wortels minder ruimte. Dat is niet erg, want zo blijft de groep langer compact. Wil je dat één soort sneller groeit, geef hem dan een eigen, iets ruimere pot.

Zin om zelf een combinatie samen te stellen? Kies je favorieten in onze collectie cactussen voor binnen. Je krijgt gratis verzending en levering binnen 1 tot 3 werkdagen, rechtstreeks vanuit de kas en in een verpakking op maat, zodat je cactussen veilig en onbeschadigd aankomen.

Voor levende planten geldt ons retour- en garantiebeleid.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.