Luchtplant stekken: kindjes afhalen en zelf opkweken

Een luchtplant stekken gaat anders dan je van andere kamerplanten gewend bent. Je knipt geen stukje blad of stengel af, maar wacht tot de plant zelf jonge plantjes maakt aan zijn voet. Die kindjes haal je pas los als ze ongeveer een derde zo groot zijn als de moederplant. Dan hebben ze genoeg eigen blad om zelfstandig vocht en licht op te vangen. Met droge handen trek of wrik je ze voorzichtig zijwaarts los, en daarna verzorg je ze net als een volwassen Tillandsia.

Waarom vermeerdert een luchtplant zich anders?

Tillandsia hoort bij de bromeliafamilie, net als de ananas. Een bekende soort is Tillandsia ionantha, die volgens Plants of the World Online van Kew van nature voorkomt in Midden-Amerika en Mexico. In de natuur groeien de meeste soorten op takken en rotsen, zonder grond. Hun wortels dienen alleen om zich vast te houden. Water en voedingsstoffen nemen ze op via kleine schubjes op het blad, de trichomen. Die geven veel luchtplanten hun zilvergrijze kleur.

Een blad heeft daardoor geen groeipunt waaruit een nieuwe plant kan ontstaan. Een los blad in water of grond zal dus niet wortelen. In plaats daarvan maakt de plant zelf nakomelingen.

Dat gebeurt meestal na de bloei. Een Tillandsia bloeit één keer in zijn leven, vaak met een felgekleurde bloeiaar. Rond of na die bloei verschijnen aan de voet één tot enkele kindjes. De moederplant steekt haar energie vanaf dat moment in die jonge plantjes en sterft daarna langzaam af. Dat kan maanden tot een jaar duren. Het is een natuurlijk proces en geen teken dat je iets fout doet.

Wanneer is het juiste moment om te scheiden?

De vuistregel is: wacht tot het kindje ongeveer een derde van de grootte van de moederplant heeft. Is de moeder 9 centimeter, dan kun je bij een kindje van ongeveer 3 centimeter beginnen. Groter mag ook, kleiner liever niet.

Een kindje dat te vroeg wordt afgehaald, heeft nog te weinig blad. Het vangt daardoor weinig licht en vocht op en krijgt geen energie meer van de moeder. Zulke kindjes blijven maanden op dezelfde maat hangen of drogen uit.

Je hoeft kindjes ook helemaal niet af te halen. Laat je ze zitten, dan groeit de plant uit tot een clump, een bolvormige groep van meerdere rozetten. Dat ziet er vol en mooi uit. Haal dan alleen de moederplant eruit als die bruin en slap is geworden, zodat er geen rot ontstaat tussen de jonge plantjes.

?% Weet je niet zeker welke plant bij jouw plek past?Doe de quiz en vind in 2 minuten jouw groene match.

Hoe haal je kindjes stap voor stap af?

1. Kies een droog moment. Doe dit een dag na het water geven, als de plant helemaal droog is. Nat blad breekt sneller en een wondje in een natte voet kan gaan rotten.
2. Werk met droge handen. Zo glijd je niet uit en kun je het kindje stevig bij de voet vastpakken.
3. Zoek het aanhechtingspunt. Kijk waar het kindje aan de voet van de moeder vastzit. Buig de buitenste bladeren van de moeder eventueel iets opzij.
4. Wrik zijwaarts. Pak het kindje onderaan vast en beweeg het rustig heen en weer, weg van de moeder. Trek niet recht omhoog, want dan breekt het blad los in plaats van de voet.
5. Gebruik zo nodig een mesje. Zit het kindje stevig vast, snijd het dan los met een schoon, scherp mesje. Een schoon mes voorkomt dat bacteriën of schimmels de wond binnenkomen.
6. Laat de wond drogen. Leg het kindje een paar uur op een droge plek, zodat de snijwond indroogt voordat het voor het eerst water krijgt.

Meer over stekken in het algemeen lees je in het artikel over kamerplanten stekken.

Hoe verzorg je een jong kindje?

Een jong kindje verzorg je bijna hetzelfde als een volwassen luchtplant. Het verschil zit in de details: het heeft minder blad en dus minder reserve, en het is gevoeliger voor water dat blijft staan.

• Eens per week dompelen. Leg het kindje 15 tot 20 minuten in een bakje met kamertemperatuur water, bij voorkeur regenwater of kraanwater dat een nacht heeft gestaan. Het blad neemt het vocht in die tijd op.
• Goed uitschudden. Houd het plantje ondersteboven en schud zachtjes, zodat water uit het hart en tussen de bladeren loopt.
• Ondersteboven laten drogen. Leg het op een doek of handdoek met de voet naar boven. Binnen een paar uur moet het droog zijn.
• Licht en luchtig. Zet het op een lichte plek zonder felle middagzon, met wat luchtbeweging.

Waarom is staand water in het hart zo gevaarlijk? Het hart is het groeipunt van de plant. Blijft daar water staan, dan gaat het weefsel rotten. Bij een jong kindje is dat groeipunt klein en kwetsbaar, en is het rot binnen een paar dagen fataal. Meer over de verzorging van volwassen planten lees je in het stuk over Tillandsia luchtplanten.

Wat doe je als het misgaat?

Bruin, zacht hart. De binnenste bladeren worden donker en laten gemakkelijk los. Dit is hartrot door water dat bleef staan. Is alleen het buitenste blad aangetast, dan kun je dat verwijderen en de plant voortaan beter laten drogen. Is het hart zelf zacht, dan is het kindje helaas niet meer te redden.

Rot aan de voet. De onderkant wordt zwart of glibberig, vaak na loshalen bij natte omstandigheden. Snijd het aangetaste deel weg met een schoon mesje en laat de plant een dag droog liggen voordat je weer water geeft.

Uitdroging. Het blad krult naar binnen, voelt dun en krijgt droge, bruine punten. Het kindje krijgt te weinig water of hangt in te droge, warme lucht, zoals boven een radiator. Dompel het dan een keer een uur en verhoog daarna de frequentie iets. Droge punten mag je wegknippen, maar knip niet in het groene deel.

Veelgestelde vragen

Wanneer haal je kindjes van een luchtplant af?

Haal een kindje af als het ongeveer een derde zo groot is als de moederplant. Dan heeft het genoeg eigen blad om zelfstandig vocht en licht op te nemen. Doe het op een droog moment, een dag na het water geven. Wil je een volle groep, laat de kindjes dan gewoon zitten.

Gaat de moederplant dood na het bloeien?

Ja, een Tillandsia bloeit maar één keer. Na de bloei maakt hij kindjes en steekt hij zijn energie in die jonge plantjes. De moederplant sterft daarna langzaam af, wat maanden kan duren. Laat haar zitten zolang ze nog groen is, zodat de kindjes er zo lang mogelijk van profiteren.

Hoe vaak moet je een jonge Tillandsia water geven?

Dompel een jonge Tillandsia eens per week 15 tot 20 minuten onder in water op kamertemperatuur. In een warme, droge kamer of in de zomer kun je er tussendoor een keer sproeien. Schud het plantje na elke beurt goed uit en laat het ondersteboven drogen, zodat er geen water in het hart blijft staan.

Kun je een luchtplant stekken van een blad?

Nee, dat lukt niet. Een blad van een Tillandsia heeft geen groeipunt waaruit een nieuwe plant kan ontstaan. Een los blad zal daarom nooit wortelen of uitlopen. De enige manier om zelf te vermeerderen is via de kindjes aan de voet, of via zaad, maar dat duurt jaren.

Wil je zelf aan de slag met een luchtplant die later kindjes maakt? Bekijk de collectie luchtplanten. Je krijgt gratis verzending en levering binnen 1 tot 3 werkdagen, rechtstreeks vanuit de kas. Elk plantje zit in een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Voor levende planten geldt ons retour- en garantiebeleid, zodat je met een gerust hart bestelt.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.