Kleine planten voor in huis en in de tuin
Kleine planten zijn soorten die ook volgroeid onder de veertig centimeter blijven. Binnen gaat het om kamerplanten als Peperomia, Maranta en het Afrikaans viooltje, die in een pot op de vensterbank passen. Buiten kies je lage, winterharde soorten voor bakken en de voorkant van de border, zoals bodembedekkers en compacte vaste planten. Het grootste verschil: binnen wil een plant een gelijkmatig klimaat, buiten moet hij tegen vorst, wind en regen kunnen.
Welke kleine planten passen binnen?
Voor binnen zijn dit zes soorten die als volwassen plant laag blijven. Ze verschillen vooral in hoeveel licht ze willen.
| Soort | Eindhoogte | Licht |
|---|---|---|
| Watermeloenpeperomia (Peperomia argyreia) | 20 tot 25 cm | Licht, geen directe zon |
| Gebedsplant (Maranta leuconeura) | 20 tot 30 cm | Halfschaduw |
| Vrouwentong 'Hahnii' (Sansevieria trifasciata 'Hahnii') | 15 tot 25 cm | Schaduw tot zon |
| Echeveria (Echeveria) | 10 tot 15 cm | Volle zon |
| Afrikaans viooltje (Saintpaulia ionantha) | 10 tot 15 cm | Licht, geen directe zon |
| Fittonia (Fittonia albivenis) | 10 tot 15 cm | Licht tot halfschaduw |
De vrouwentong 'Hahnii' is een compacte rozetvorm van de bekende hoge vrouwentong en kan het meeste hebben, van een donkere hoek tot een zonnig raam. De Echeveria wil juist zo veel mogelijk zon, anders rekt hij uit. De gebedsplant vouwt zijn blad 's avonds omhoog en houdt van vochtige lucht. Het Afrikaans viooltje is de enige bloeier van dit rijtje en kan bij genoeg licht bijna het hele jaar bloemen geven. Meer soorten vind je in onze blog over kleine planten voor binnen.
Welke kleine planten passen op balkon en terras?
Op een balkon staan planten in bakken, vaak in wind en volle zon. De grond droogt daar snel uit en in de winter bevriezen de wortels sneller dan in de volle grond. Kies daarom soorten die tegen een stootje kunnen.
- Mexicaans madeliefje (Erigeron karvinskianus): 20 tot 30 centimeter, bloeit van mei tot oktober met witte en roze madeliefjes. Redelijk winterhard, in een strenge winter kan hij bevriezen. Vraagt matig water en kan tegen droogte als hij eenmaal staat.
- Struikheide (Calluna vulgaris): 20 tot 40 centimeter, bloeit in de nazomer en herfst. Goed winterhard. Wil zure grond en regelmatig water, want de fijne wortels drogen snel uit.
- Japanse zegge (Carex oshimensis 'Evergold'): 20 tot 30 centimeter, geelgestreept blad dat de hele winter mooi blijft. Winterhard. Houdt van licht vochtige grond.
- Vetkruid (Sedum): lage soorten blijven onder 15 centimeter. Goed winterhard en heel zuinig met water, dus ideaal voor een zonnige bak waar je niet dagelijks bij bent.
Zet bakken in de winter tegen de gevel en uit de wind. Een pot op pootjes voorkomt dat het water onderin blijft staan en bevriest.
Weet je niet zeker welke plant bij jouw plek past?Doe de quiz en vind in 2 minuten jouw groene match.Welke lage planten passen in de border?
Aan de voorkant van een border vul je de grond met bodembedekkers en lage vaste planten. Bodembedekkers groeien in de breedte en sluiten na een paar jaar de grond af, waardoor onkruid minder kans krijgt. Lage vaste planten komen elk jaar terug op dezelfde plek.
| Soort | Hoogte | Bloeitijd | Standplaats |
|---|---|---|---|
| Kruipend zenegroen (Ajuga reptans) | 10 tot 20 cm | April tot juni | Halfschaduw |
| Kleine maagdenpalm (Vinca minor) | 10 tot 15 cm | April en mei | Schaduw tot halfschaduw |
| Vrouwenmantel (Alchemilla mollis) | 30 tot 40 cm | Juni tot augustus | Zon tot halfschaduw |
| Ezelsoor (Stachys byzantina) | 30 tot 40 cm | Juni en juli | Zon |
| Kruipklokje (Campanula poscharskyana) | 10 tot 20 cm | Juni tot september | Zon tot halfschaduw |
| Schaduwkruid (Pachysandra terminalis) | 15 tot 25 cm | April, onopvallend | Schaduw |
Een bijkomend voordeel: bloeiende lage planten zoals zenegroen en kruipklokje trekken bijen en andere bestuivers. Milieu Centraal adviseert om planten te kiezen die samen van voorjaar tot najaar bloeien, zodat insecten het hele seizoen voedsel vinden. Houd er wel rekening mee dat maagdenpalm en schaduwkruid zich flink kunnen uitbreiden.
Waarom drogen kleine planten sneller uit?
Een kleine plant staat in weinig grond. Die grond is zijn watervoorraad, en een kleine voorraad is snel op. Een pot van 12 centimeter bevat nog geen liter grond, een pot van 30 centimeter ruim tien keer zoveel.
Daar komt de verdamping bij. Water verdwijnt niet alleen via de plant, maar ook via het oppervlak van de grond en, bij terracotta, door de potwand. Hoe kleiner de pot, hoe groter dat oppervlak in verhouding tot de hoeveelheid grond. In een zonnige bak op een winderig balkon kan een kleine pot daardoor in de zomer binnen een dag droog staan.
Wat betekent dat voor het gieten?
- Controleer kleine potten vaker, maar giet pas als de grond droog aanvoelt.
- Giet grondig, tot er water onderuit loopt, zodat de hele kluit nat wordt.
- Zet buiten meerdere kleine potten bij elkaar of kies één grote bak, zodat ze minder snel uitdrogen.
In de volle grond speelt dit veel minder, omdat de wortels daar dieper kunnen zoeken naar water.
Hoe combineer je kleine planten op hoogte en bladvorm?
Een combinatie wordt mooi als je speelt met verschil: hoog en laag, fijn en grof blad, rechtop en hangend. Kies wel altijd planten met dezelfde behoefte aan licht en water. Drie voorbeelden:
- Pot binnen: een vrouwentong 'Hahnii' in het midden met twee Echeveria's ervoor. Het stevige rozetblad naast de ronde vetplantjes geeft rust, en alle drie willen droge grond en veel licht.
- Bak op het balkon: Japanse zegge achterin, struikheide in het midden en Mexicaans madeliefje langs de rand, waar het over de bak heen kan hangen. Zo heb je van voorjaar tot herfst iets te zien.
- Border: vrouwenmantel met zijn zachte, ronde blad naast het zilvergrijze ezelsoor, met kruipklokje ertussen als vulling. De verschillende bladkleuren zorgen ook buiten de bloei voor contrast.
Veelgestelde vragen
Welke kleine planten bloeien het langst?
Buiten bloeit het Mexicaans madeliefje het langst, van mei tot in oktober. Ook het kruipklokje houdt het van juni tot september vol. Binnen kan het Afrikaans viooltje bij genoeg licht bijna het hele jaar door bloeien. Haal uitgebloeide bloemen weg, zodat de plant nieuwe knoppen maakt in plaats van zaad.
Kunnen kamerplanten in de zomer buiten staan?
Sommige wel. Vetplanten zoals Echeveria en de vrouwentong kunnen van juni tot september buiten, op een plek waar ze niet dagenlang in de regen staan. Laat ze eerst een week wennen in de halfschaduw. Gebedsplant, Fittonia en Afrikaans viooltje blijven beter binnen, omdat hun blad slecht tegen zon, wind en regen kan.
Hoeveel kleine planten passen in één bak?
Reken voor een balkonbak van 60 centimeter op vier tot zes kleine planten. Houd ongeveer 10 tot 15 centimeter tussen de planten, zodat ze kunnen uitgroeien. Zet je ze te dicht, dan concurreren ze om water en voeding en drogen ze nog sneller uit.
Welke kleine planten zijn winterhard?
Van de soorten in dit overzicht zijn zenegroen, maagdenpalm, vrouwenmantel, ezelsoor, kruipklokje, schaduwkruid, struikheide, Japanse zegge en de meeste lage Sedums goed winterhard. Het Mexicaans madeliefje is minder zeker. In een pot bevriezen de wortels sneller, dus zet potten in de winter beschut tegen een muur.
Wil je de voorkant van je border of een balkonbak vullen? Bekijk onze bodembedekkers of zoek binnen verder in de collectie kleine planten. We bieden gratis verzending en levering binnen 1 tot 3 werkdagen. Elke plant komt rechtstreeks vanuit de kas en gaat in een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.
Daarnaast kun je voor levende planten rekenen op ons retour- en garantiebeleid.
Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.