Planten in een glazen stolp: soorten, opbouw en verzorging

Een glazen stolp over een plant maakt van je tafel een kleine kas. Onder het glas blijft de lucht warm en vochtig, en dat is precies waar mos, Fittonia en kleine varens van houden. Cactussen en vetplanten passen er juist niet onder, omdat ze in die vochtige lucht gaan rotten.

Minstens zo belangrijk als de plant is wat eronder zit. De bodemschaal bepaalt of het water ergens heen kan, en daarmee of je stolp maanden mooi blijft of na een paar weken beschimmelt.

Wat doet een stolp met een plant?

Een plant verdampt voortdurend water via kleine openingen in zijn bladeren. In een gewone kamer verdwijnt dat vocht in de lucht. Onder een stolp kan het nergens heen. Het blijft hangen, slaat neer tegen het glas en druppelt terug naar de bodem.

Daardoor stijgt de luchtvochtigheid onder de stolp snel naar 80 procent of meer. Ter vergelijking: in een verwarmde woonkamer is dat in de winter vaak rond de 40 procent. Bij zo'n hoge luchtvochtigheid hoeft de plant veel minder te verdampen. Hij verliest minder water en droogt minder snel uit. Zo heb je als eigenaar minder werk.

Planten uit tropische regenwouden, waar de lucht altijd vochtig is, voelen zich daar thuis. Voor soorten uit droge gebieden werkt het omgekeerd: zij rekenen op droge lucht om hun blad gezond te houden.

Welke bodem zet je onder de stolp?

Een stolp heeft zelf geen bodem. Je kiest dus zelf waar de plant op staat, en die keuze bepaalt het onderhoud.

Een schaal met drainage. Een ondiepe schaal van glas, keramiek of metaal, met onderin een laagje kleikorrels en daarop aarde. Dit is de meest veilige keuze voor planten met wortels, zoals Fittonia of een varentje. Overtollig water zakt weg in de korrels, zodat de wortels niet in het nat staan. Je geeft wel wat vaker water dan bij een volledig gesloten terrarium, omdat er langs de rand van de stolp altijd wat lucht ontsnapt.

Een mosbodem. Alleen mos op een plat bord of een glazen onderplaat. Dat oogt heel natuurlijk en licht. Mos heeft geen echte wortels en haalt zijn water uit de lucht, dus nevelen is genoeg. Wel droogt mos sneller uit als de stolp niet goed aansluit.

Een houten plateau. Veel stolpen worden met een houten voet verkocht. Mooi, maar hout en vocht gaan slecht samen. Zet de plant dus altijd in een eigen schaaltje of potje op het hout. Zo trekt het vocht niet in het plateau en voorkom je schimmelplekken en kromtrekken.

Welke planten gedijen onder een stolp?

De beste stolpplanten blijven klein, groeien langzaam en houden van vochtige lucht. Kijk bij het kiezen vooral naar de maximale hoogte, want een stolp heeft een vaste binnenhoogte.

Bolmos vormt zachte, grijsgroene kussentjes en is ideaal als je een rustig, bosachtig beeld zoekt. Plaatmos gebruik je als groen tapijt onder een grotere plant. Fittonia brengt kleur, met witte of roze nerven op het blad. Hij is wel een snelle verdamper: buiten de stolp hangt hij na een droge dag al slap, eronder blijft hij stevig.

Selaginella lijkt op een varen of mos, maar is botanisch een aparte groep, de wolfsklauwen. De naam kun je natrekken in Kew Plants of the World Online. Hij kruipt over de bodem en vult open plekken. Meer combinaties vind je in het blog over planten onder een glazen stolp.

Zo bouw je de stolp op

Werk van onder naar boven en meet eerst de binnenhoogte van je stolp. Dat getal bepaalt hoe hoog je planten mogen zijn.

1. Kies de schaal. De schaal moet net binnen de rand van de stolp vallen, zodat het glas mooi aansluit op de voet.
2. Leg de drainage. Een laag kleikorrels van 1 tot 2 centimeter. In een ondiepe schaal is dat genoeg om water op te vangen.
3. Voeg de aarde toe. Een laag terrariumaarde van 3 tot 4 centimeter. Druk licht aan, zodat de laag niet gaat zakken.
4. Zet de hoofdplant. Plaats de hoogste plant in het midden. Kijk of er daarboven minstens 3 tot 5 centimeter ruimte overblijft tot het glas.
5. Vul aan met mos. Leg bolmos of plaatmos rondom, zodat er geen kale aarde meer zichtbaar is. Mos houdt de bovenlaag vochtig.
6. Controleer de randen. Zet de stolp erover en kijk van opzij of er geen blad tegen het glas drukt.

Waarom die ruimte zo belangrijk is? Blad dat het glas raakt, blijft voortdurend nat van de condens. Daar ontstaan bruine plekken en uiteindelijk rot. Een plant die later te hoog wordt, kun je gewoon terugknippen of vervangen door een lagere soort.

Hoe doseer je water en lucht?

Onder een stolp geef je water met een plantenspuit, niet met een gieter. Een gieter geeft te veel in één keer en dat water kan niet weg. Met een spuitfles bevochtig je de bovenlaag en het mos, precies waar het nodig is.

Hoe vaak? Kijk naar het glas. Zie je 's ochtends een lichte waas die in de loop van de dag verdwijnt, dan is de balans goed. Is het glas de hele dag droog, nevel dan drie tot vijf keer. Hangen er dikke druppels aan de binnenkant, dan is het te nat.

Omdat een stolp meestal niet luchtdicht op de schaal staat, droogt hij sneller uit dan een gesloten pot. Reken op nevelen eens per week tot eens per twee weken.

Luchten doe je door de stolp een paar uur op te tillen, bijvoorbeeld eens per week. Dat voert overtollig vocht af en brengt verse lucht bij de planten. Zie je schimmelpluisjes op de bodem, lucht dan een hele dag en haal de aangetaste stukjes weg.

Hoe style je een stolp in huis?

Een stolp trekt de aandacht, dus zet hem op een plek waar hij opvalt.

• Eettafel: een lage stolp met mos is een rustig middelpunt dat het zicht over tafel niet blokkeert.
• Dressoir: combineer een hoge stolp met een paar boeken of een kaars ernaast, voor wat hoogteverschil.
• Vensterbank: kan, maar alleen op een noord- of oostraam. Op een zonnige vensterbank werkt de stolp als een broeikas en loopt de temperatuur snel op tot waarden die de planten niet aankunnen.

Zie je een stolp als onderdeel van een groter geheel, lees dan ook de ideeën over terrarium decoratie.

Veelgestelde vragen

Welke plant kan onder een glazen stolp?

Kies kleine, vochtminnende planten die langzaam groeien. Goede opties zijn bolmos, plaatmos, Fittonia, kleine varens zoals de hartvaren en mosvaren (Selaginella). Vermijd cactussen en vetplanten. Die hebben droge lucht nodig en gaan onder een stolp rotten. Kijk ook naar de binnenhoogte, zodat het blad het glas niet raakt.

Hoe vaak lucht je een stolp met planten?

Eens per week een paar uur is een goede vuistregel. Hangen er dikke druppels aan het glas of ruikt het muf, til de stolp dan vaker of langer op. Blijft het glas steeds droog, dan kun je minder vaak luchten. Het glas zelf vertelt je wat de planten nodig hebben.

Blijft mos onder een stolp groen?

Levend mos blijft groen als het genoeg vocht en indirect licht krijgt. Onder de stolp is de luchtvochtigheid hoog, dus dat lukt meestal goed. In een donkere hoek verbleekt het wel. Mos dat al bruin en droog is, herstelt vaak na een paar keer nevelen. Geconserveerd mos blijft altijd hetzelfde en leeft niet.

Mag een stolp in de zon staan?

Liever niet. Zonlicht warmt de lucht onder het glas snel op, veel sneller dan in de kamer. Daardoor verbranden de bladeren of koken de planten als het ware. Ochtendzon achter een oostraam kan kort, maar zet de stolp bij voorkeur op een lichte plek zonder directe zon.

Zoek je kleine planten die geschikt zijn voor onder glas? In de collectie terrarium vind je soorten die van vochtige lucht houden. Je krijgt gratis verzending en levering binnen 1 tot 3 werkdagen. Je planten komen rechtstreeks vanuit de kas en worden verstuurd in een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Mocht er toch iets mis zijn met je plant bij aankomst, dan kun je terugvallen op ons retour- en garantiebeleid voor levende planten.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.