Planten in een glazen bak: zo maak je er een groen landschap van

Een rechthoekige glazen bak is de ideale basis voor een klein plantenlandschap. Je hebt veel meer werkruimte dan in een pot, zodat je met hoogteverschil diepte kunt maken: hoog achterin, laag en open vooraan. Zo ontstaat een landschap in plaats van een losse plant achter glas.

De belangrijkste keuze maak je vooraf. Leg je er een deksel of glasplaat op, dan blijft de lucht vochtig en kies je vochtminnende soorten. Laat je hem open, dan passen juist planten die tegen wat drogere lucht kunnen.

Wat heeft een bak voor op een pot?

In een pot of fles werk je door een opening. In een bak kun je er met je hele hand bij, en dat merk je bij elke stap: planten, schikken, snoeien. Ook het licht valt anders binnen, omdat een bak vaak lager en breder is dan hoog.

Kenmerk	Glazen bak	Glazen pot of fles
Werkruimte	Groot, je werkt met je handen	Klein, vaak met pincet of stokje
Licht	Valt via de open bovenkant en de lange zijden in	Vooral via de wand, soms ongelijk
Plantkeuze	Meerdere soorten, ook iets grotere	Eén tot drie kleine soorten
Compositie	Zones met voor-, midden- en achtergrond	Eén punt van aandacht

Het nadeel: een bak weegt gevuld al snel meer dan tien kilo en neemt ruimte in. Kies de plek dus voordat je begint, want verplaatsen is daarna lastig.

Kun je een oud aquarium hergebruiken?

Ja, een afgedankt aquarium is een van de beste bakken die je kunt vinden. Het glas is dik, de vorm is strak en je kunt er makkelijk bij. Wel vraagt het eerst wat voorbereiding. Hoe je een aquarium volledig ombouwt, lees je ook in het artikel over een terrarium maken van een aquarium.

• Schoonmaken: spoel de bak met warm water en wat azijn. Zo los je kalkranden op zonder zeepresten achter te laten die wortels kunnen irriteren.
• Kitranden controleren: kijk of de siliconen in de hoeken nog heel zijn. Een lekkende naad is voor een terrarium minder erg dan voor vissen, maar losse kit kan loslaten als de bak vochtig blijft.
• Afdekplaat: wil je tropische, vochtminnende planten? Leg dan een glasplaat op de bak. Laat een kiertje open, zodat er niet te veel condens ontstaat.

Een aquarium zonder afdekplaat is prima voor sterke soorten die gewone kamerlucht aankunnen. Dat bespaart je bovendien het luchten.

?% Weet je niet zeker welke plant bij jouw plek past?Doe de quiz en vind in 2 minuten jouw groene match.

Hoe deel je het landschap in?

Diepte maak je met een bodem die niet overal even hoog is. Begin met een drainagelaag van kleikorrels of grind van ongeveer 2 tot 3 centimeter. Die houdt overtollig water weg van de wortels, want in een bak zonder gat kan dat water nergens anders heen.

Leg daarop een scheidingslaag, bijvoorbeeld een stukje vliesdoek of een laag mos, zodat de aarde niet tussen de korrels spoelt. Daarna volgt de potgrond. Laat die achterin oplopen tot 8 tot 10 centimeter en vooraan aflopen tot 4 of 5 centimeter.

Zo ontstaat een glooiing die van voren naar achteren oploopt. Het oog leest dat als afstand, net als bij een echt landschap. Een paar tips om die diepte te versterken:

• Zet de hoogste planten achterin en iets uit het midden, zodat het niet symmetrisch en stijf oogt.
• Gebruik een grote steen of een stuk hout als ankerpunt in het middengebied.
• Houd de voorgrond open met bodembedekkers of grind, zodat je in het landschap kunt kijken.

Werk je met een deksel, laat dan boven de hoogste plant minstens 5 centimeter ruimte. Anders groeien de bladeren tegen het glas en rotten ze daar sneller.

Welke planten kies je voor een bak?

Denk in drie zones. Per zone zoek je planten met een vergelijkbare vochtbehoefte, zodat je de hele bak op één manier kunt verzorgen. De soorten hieronder passen goed in een vochtige bak met afdekplaat.

Achtergrond

• Vogelnestvaren (Asplenium nidus) in een jong formaat, met brede glanzende bladeren die een groene wand vormen.
• Pauwenplant (Calathea makoyana), die houdt van vochtige lucht en geeft tekening aan de achterwand.
• Lintvaren (Pteris cretica), luchtig en fijn, zodat de achtergrond niet te zwaar wordt.

Middengebied

• Mozaïekplant (Fittonia albivenis), met duidelijke nerven die opvallen tussen het groen.
• Gebedsplant (Maranta leuconeura), die zijn bladeren 's avonds opvouwt.
• Aardster (Cryptanthus bivittatus), een kleine bromelia die als accent werkt.

Bodembedekkers

• Slaapkamergeluk (Soleirolia soleirolii), dat een dicht groen tapijt vormt.
• Kruipvijg (Ficus pumila), die over stenen en hout klimt.
• Mosvaren (Selaginella kraussiana), zacht en fijn van structuur.

Twijfel je over een naam of herkomst? In de database van Kew Plants of the World Online kun je elke botanische naam opzoeken. Meer ideeën per soort vind je in welke planten in een terrarium passen.

Is daglicht genoeg of heb je een lamp nodig?

Staat de bak binnen 1 tot 2 meter van een raam op het oosten of noorden, dan is daglicht meestal genoeg. De planten in een bak houden van helder, indirect licht. Directe zon is juist een risico, omdat het glas de warmte vasthoudt en de bak snel opwarmt.

Staat de bak verder van het raam of in een donkere hoek? Dan helpt een groeilamp. Hang die 20 tot 30 centimeter boven de bak, zodat het licht gelijkmatig over het hele landschap valt. Een ledlamp met een wit, breed spectrum ziet er in de woonkamer natuurlijker uit dan paars licht.

Zet de lamp 10 tot 12 uur per dag aan, het liefst met een tijdschakelaar. De University of Minnesota Extension legt uit dat planten ook een donkere periode nodig hebben om hun groei te regelen. Laat de lamp dus niet dag en nacht branden.

Let bij een afdekplaat op warmte. Een lamp die direct op het glas ligt, verwarmt de lucht in de bak en zorgt voor extra condens.

Hoe onderhoud je een grotere bak?

Een goed opgezette bak vraagt weinig werk, maar wel regelmaat. Een grote bak heeft meer lucht en aarde, dus schommelingen gaan langzamer. Dat is een voordeel: je hebt meer tijd om bij te sturen.

• Luchten: haal de afdekplaat één keer per week een uurtje weg. Zo voorkom je dat vocht blijft hangen en schimmel een kans krijgt.
• Snoeien: knip planten terug zodra ze de afdekplaat of een buurplant raken. Zo houd je de zones herkenbaar en blijft er licht bij de bodem komen.
• Glas schoonmaken: veeg de binnenkant af met een droge microvezeldoek. Een schone ruit laat meer licht door en je ziet je landschap beter.
• Vochtniveau bewaken: kijk 's ochtends naar het glas. Een lichte waas is goed, druppels die naar beneden lopen betekenen dat de bak te nat is.
• Water geven: sproei alleen als de bovenste laag aarde droog aanvoelt. Een bak met afdekplaat heeft vaak maar eens per twee tot vier weken water nodig.

Veelgestelde vragen

Kun je een aquarium gebruiken voor planten?

Ja, een oud aquarium werkt uitstekend als plantenbak. Maak het eerst schoon met warm water en azijn en controleer de kitranden. Leg onderin een drainagelaag, omdat er geen afvoergat is. Met een glasplaat erop kies je vochtminnende planten, zonder afdekking houd je het bij soorten die gewone kamerlucht aankunnen.

Welke planten passen in een glazen bak?

Werk met drie zones. Achterin passen varens en een jonge Calathea, in het midden Fittonia en Maranta en vooraan bodembedekkers als Soleirolia of kruipvijg. Kies per bak soorten met dezelfde vochtbehoefte, zodat je alles op één manier kunt verzorgen. Snelle groeiers houd je in toom met regelmatig snoeien.

Heeft een glazen bak een deksel nodig?

Dat hangt af van je planten. Tropische, vochtminnende soorten doen het beter met een glasplaat, omdat die de luchtvochtigheid hoog houdt. Voor vetplanten en cactussen laat je de bak juist open. Gebruik je een deksel, laat dan een kleine kier of lucht wekelijks, zodat er geen schimmel ontstaat.

Hoeveel aarde gaat er in een glazen bak?

Reken op een laag van 4 tot 10 centimeter potgrond, oplopend van voren naar achteren. Daaronder komt 2 tot 3 centimeter drainage. Te weinig aarde laat wortels uitdrogen, te veel neemt ruimte weg voor de planten en houdt onnodig veel vocht vast.

Liever meteen beginnen met sterke, kleine planten? In de collectie terrariumplanten vind je soorten die passen in een glazen bak. Je bestelling komt rechtstreeks vanuit de kas, met gratis verzending, levering binnen 1 tot 3 werkdagen en een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Komt er toch iets niet goed aan? Voor levende planten geldt ons retour- en garantiebeleid, zodat je daar niet zelf mee blijft zitten.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.