Plantje met kleine oranje bolletjes: welke soort is het?

Een plantje met kleine oranje bolletjes is meestal een van deze vier: koraalmos, het oranjeboompje, de lampionplant of duindoorn. De eerste twee zie je binnen, vaak in het najaar en rond de feestdagen. Lampionplant en duindoorn staan buiten in de tuin. Belangrijk om te weten: de bolletjes van drie van de vier zijn niet om te eten. Alleen de bessen van duindoorn worden gebruikt in de keuken, en dan nog na bewerking.

Welke vier soorten hebben oranje bolletjes?

Kijk eerst waar het plantje staat en hoe groot het is. Dat maakt het verschil tussen de vier al snel duidelijk.

Het oranjeboompje hoort bij dezelfde familie als de aardappel en de tomaat, de nachtschadefamilie. Veel planten uit die familie bevatten stoffen die niet goed zijn om te eten. Dat verklaart waarom de bessen er aantrekkelijk uitzien, maar niet bedoeld zijn om op te eten. Wil je een ander plantje op naam brengen, dan helpt het artikel over een kamerplant herkennen.

Hoe herken je koraalmos?

Koraalmos is geen echt mos. Het is een kruipend plantje met piepkleine, ronde blaadjes die samen een laag, dicht groen kussen vormen. In het voorjaar verschijnen minuscule groenwitte bloemetjes die je nauwelijks ziet. Daaruit groeien de oranje besjes, die tussen de blaadjes op het kussen liggen alsof iemand er kraaltjes over heeft gestrooid.

Binnen staat koraalmos het liefst licht maar koel, op 12 tot 18 graden. Een vensterbank op het oosten of een koele slaapkamer werkt goed. In een warme woonkamer groeit hij snel uit en valt het kussen uit elkaar.

Geef water van onderaf: zet de pot een kwartier in een schaaltje water en laat hem daarna uitlekken. Zo blijven de blaadjes en besjes droog, waardoor ze minder snel gaan rotten. Houd de grond licht vochtig, maar nooit nat. Na de bloei en besvorming kun je hem in de zomer buiten zetten in de halfschaduw. Hij komt uit bergachtige gebieden en houdt van frisse lucht.

Is het een oranjeboompje of een lampionplant?

Beide soorten hebben oranje bolletjes, maar ze zijn makkelijk uit elkaar te houden.

Het oranjeboompje is een klein, rechtop groeiend struikje met smalle, glanzende, donkergroene blaadjes. De bessen zitten los aan de takken, rond en glanzend, zonder omhulsel. Ze kleuren van groen via geel naar oranje en rood. Omdat de plant precies in november en december vol vruchtjes zit, wordt hij veel verkocht als kerstplant. Kwekers laten hem zo uitgroeien dat de bessen rijp zijn wanneer de vraag naar feestelijke planten het grootst is.

De lampionplant groeit buiten in de border en wordt 40 tot 60 centimeter hoog, met breed, driehoekig blad. De bes zit verstopt in een opgeblazen, papierachtig omhulsel dat in de herfst feloranje kleurt en op een lampionnetje lijkt. Pel je die schil open, dan zit er een klein oranje besje in. De lampionnen worden vaak gedroogd voor boeketten.

Het eenvoudigste verschil dus: een los besje aan een struikje binnen is een oranjeboompje, een besje in een lampion buiten is een lampionplant.

Hoe zit het met giftigheid en veiligheid?

Oranje bolletjes zien eruit als snoepjes, en dat maakt ze interessant voor kleine kinderen en nieuwsgierige huisdieren. Verklaar een plant niet zelf veilig, maar controleer hem op een betrouwbare lijst zoals die van de ASPCA voor huisdieren.

• Symptomen. Bij het eten van bessen van het oranjeboompje of de lampionplant kunnen misselijkheid, braken, buikpijn en diarree optreden. Bij huisdieren zie je ook kwijlen en sloomheid.
• Bij inname door een kind. Haal de resten uit de mond, geef een slokje water en neem contact op met de huisarts of een antigifcentrum. Het Belgische Antigifcentrum geeft ook tips om vergiftiging door planten te voorkomen. Neem de plant of een foto mee, zodat duidelijk is om welke soort het gaat.
• Bij inname door een huisdier. Bel je dierenarts en vertel welke plant en ongeveer hoeveel bessen.
• Welke je vermijdt. Heb je jonge kinderen of katten die aan planten knagen? Kies dan liever geen oranjeboompje. Zet koraalmos buiten bereik, omdat de besjes makkelijk los te plukken zijn.

Hoe houd je de bolletjes langer mooi?

De vruchtjes van koraalmos en het oranjeboompje blijven weken tot maanden zitten, als de omstandigheden goed zijn.

Licht. Zet de plant op een lichte plek, maar niet in de volle middagzon. Te weinig licht zorgt dat de plant zijn energie niet meer in de bessen steekt, waardoor ze eerder verschrompelen.

Temperatuur. Koel is beter. Rond 15 graden blijven de bessen het langst aan de plant. In een warme kamer boven de 20 graden rijpen ze sneller door en vallen ze eerder af. Zet de plant ook niet bij de verwarming, omdat droge, warme lucht de bladeren laat vallen.

Watergift. Houd de grond gelijkmatig licht vochtig. Laat je de plant uitdrogen, dan gooit hij zijn bessen en blad af om zichzelf te beschermen. Te nat is net zo schadelijk: dan rotten de wortels en valt de plant alsnog in elkaar.

Veelgestelde vragen

Komt een oranjeboompje het jaar erna weer in vrucht?

Dat kan, maar het vraagt wat moeite. Snoei de plant in het voorjaar een derde terug en zet hem in de zomer buiten op een zonnige plek. Daar kunnen insecten de bloemetjes bestuiven. Zonder bestuiving komen er geen nieuwe bessen. Haal hem binnen voordat het gaat vriezen.

Waarom vallen de bolletjes van mijn koraalmos af?

Meestal staat hij te warm of te droog. Koraalmos houdt van een koele plek rond 12 tot 18 graden en gelijkmatig vochtige grond. Ook te weinig licht of water over het kussen gieten kan de besjes laten rotten en afvallen. Geef water van onderaf en zet hem koeler.

Kun je zaad uit oranje besjes zelf zaaien?

Ja, bij koraalmos en het oranjeboompje lukt dat. Haal het zaad uit een rijpe bes, spoel het schoon en zaai het in het voorjaar op vochtige zaaigrond. Houd het warm en licht. Draag handschoenen bij het oranjeboompje, omdat het sap van de bessen kan irriteren.

Welke tuinstruiken hebben ook oranje bessen?

Naast duindoorn heeft vooral de vuurdoorn (Pyracantha) opvallende oranje bessen in de herfst en winter. Ook sommige lijsterbessen (Sorbus aucuparia) en de kardinaalsmuts (Euonymus europaeus), met roze doosvruchten en oranje zaden, vallen op in de herfst. Vogels eten graag van de Pyracantha, waardoor die struik ook wat natuur in je tuin brengt.

Zoek je een bijzonder plantje voor binnen, met of zonder bessen? Bekijk onze bijzondere kamerplanten. Je krijgt gratis verzending en levering binnen 1 tot 3 werkdagen, rechtstreeks vanuit de kas. De verpakking op maat zorgt dat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Voor levende planten geldt ons retour- en garantiebeleid, zodat je met een gerust hart bestelt.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.