Sterke kamerplant met weinig licht: dit werkt wel

Weinig licht betekent voor een plant vooral trage groei, niet automatisch het einde. Een sterke kamerplant voor weinig licht schakelt terug: hij maakt minder nieuw blad, gebruikt minder water en teert op zijn reserves. Tien soorten gaan daar het best mee om, met de Zamioculcas, Sansevieria en Epipremnum voorop. Woon je in een appartement met één klein raam of in een souterrain, dan kun je met deze soorten toch groen in huis halen.

Hoe weinig licht is te weinig?

Licht neemt snel af met de afstand tot het raam. Bij de ruit krijgt een plant vaak nog een flink deel van het daglicht. Op 2 meter is dat sterk verminderd, op 4 meter blijft er meestal nog maar een klein deel over. Voor jouw ogen lijkt de kamer overal even licht, omdat je pupillen zich aanpassen. Een plant heeft dat voordeel niet.

Praktische ijkpunten:

• Tot 1 meter van een noordraam of 2 meter van een oost- of westraam: genoeg licht voor alle tien soorten hieronder.
• 2 tot 3 meter van een noordraam: alleen nog de sterkste soorten groeien hier, zoals Zamioculcas, Sansevieria en Aspidistra.
• Verder dan 3 tot 4 meter of om een hoek: te weinig voor blijvende groei. Hier heb je een groeilamp nodig.

Controleer dat met de schaduwtest. Houd rond het middaguur je hand 30 centimeter boven de plek. Een vage schaduw is voldoende voor schaduwplanten. Zie je helemaal geen schaduw, ook niet op een heldere dag, dan is het te donker. Een klein raam telt trouwens minder zwaar dan een groot raam op dezelfde afstand, omdat er minder hemel zichtbaar is.

Welke tien soorten houden het vol in een donkere kamer?

Zamioculcas (Zamioculcas zamiifolia). Redt zich met heel weinig licht. Na een jaar in de schaduw heeft hij misschien één of twee nieuwe stelen gemaakt, maar het blad blijft glanzend donkergroen.

Sansevieria (Dracaena trifasciata). Zeer weinig licht is genoeg. Groeit in een jaar nauwelijks, maar houdt zijn stevige vorm. Gevlekte varianten verliezen wat van hun tekening.

Aspidistra (Aspidistra elatior). Verdraagt diepe schaduw. Maakt per jaar een paar nieuwe bladeren en ziet er verder onveranderd uit.

Epipremnum (Epipremnum aureum). Heeft halfschaduw nodig om vol te blijven. In de schaduw groeien de ranken wel door, maar met meer ruimte tussen de bladeren en minder gele tekening.

Scindapsus (Scindapsus pictus). Halfschaduw. De zilveren vlekken worden na een jaar in weinig licht wat minder uitgesproken, de plant blijft gezond.

Nestvaren (Asplenium nidus). Halfschaduw, en hij houdt van de hogere luchtvochtigheid in een badkamer met raam. Blijft compact en maakt langzaam nieuwe bladeren vanuit het hart.

Syngonium (Syngonium podophyllum). Halfschaduw. Groene varianten doen het beter dan roze. Na een jaar is hij wat langer uitgegroeid, wat je met terugknippen oplost.

Dwergpalm (Chamaedorea elegans). Halfschaduw. Groeit langzaam, maar blijft een sierlijke palm.

Aglaonema (Aglaonema commutatum). Schaduw tot halfschaduw. Groene vormen blijven egaal mooi, sterk gekleurde vormen verbleken iets.

Philodendron scandens (Philodendron hederaceum). Halfschaduw. Groeit rustig door en maakt na een jaar in de schaduw wat kleinere bladeren.

De Sansevieria heet botanisch tegenwoordig Dracaena trifasciata, zoals je kunt nalezen op Kew Plants of the World Online. In de winkel kom je hem nog vaak onder de oude naam tegen.

?% Weet je niet zeker welke plant bij jouw plek past?Doe de quiz en vind in 2 minuten jouw groene match.

Hoe pas je water en voeding aan op weinig licht?

Een plant gebruikt licht als brandstof. Hoe minder licht, hoe minder hij groeit, en hoe minder water hij daarvoor nodig heeft. Ook verdampt er minder via het blad, omdat de huidmondjes minder openstaan. Daardoor blijft de grond in een donkere kamer veel langer vochtig dan bij een zonnig raam.

Geef je toch hetzelfde als bij het raam, dan staat de kluit wekenlang nat. De wortels krijgen dan geen zuurstof en gaan rotten. Dat is in donkere kamers de grootste oorzaak van plantensterfte, niet het gebrek aan licht zelf.

Zo pas je je aan:

• verleng de tijd tussen twee gietbeurten, vaak tot het dubbele van wat op het etiket staat;
• voel met je vinger 3 tot 5 centimeter diep en geef pas water als het daar droog is;
• kies een pot die niet te ruim is, zodat er weinig natte aarde rond de wortels blijft.

Bemesten kan in een donkere kamer bijna vervallen. Een plant die nauwelijks groeit, gebruikt weinig voeding, en wat hij niet opneemt hoopt zich op als zout in de grond. Eén of twee keer in de zomer een halve dosis is ruim voldoende.

Wat zijn de symptomen van lichttekort?

Lange, dunne stengels. De plant rekt zich uit richting het licht. De ruimte tussen de bladeren wordt groter en de stengels zijn slap. Dit heet vergeilen.

Kleine nieuwe bladeren. Nieuwe bladeren blijven kleiner dan de oude, omdat de plant te weinig energie heeft om ze volledig te laten uitgroeien.

Bleke kleur en verlies van tekening. Bont blad wordt groener of juist bleker. Groene delen hebben meer bladgroen en vangen meer licht, dus de plant legt daar de nadruk op.

Scheve groei. De hele plant buigt naar het raam.

Wat je dan doet: zet de plant een meter dichter bij het raam of kies een plek aan een ander raam. Draai de pot elke week een kwartslag, zodat hij gelijkmatig groeit. Knip lange, kale stengels terug tot boven een knoop, zodat de plant compacter uitloopt. Lukt verplaatsen niet, dan is een groeilamp de oplossing.

Hoe licht je bij met een groeilamp?

• Lamptype: kies een led met volspectrum wit licht. Die geeft een natuurlijke kleur in huis en werkt voor alle kamerplanten. Een gewone ledlamp in de plafondlamp is te zwak en hangt te ver weg.
• Afstand: hang de lamp op 30 tot 60 centimeter boven de plant. Dichterbij kan blad verbranden, verder weg neemt de lichtsterkte snel af.
• Branduren: 10 tot 12 uur per dag is genoeg. Een tijdschakelaar zorgt dat je er niet aan hoeft te denken, en dat de plant ook een donkere rustperiode heeft.
• Stroomkosten: een ledlamp van 10 watt die 12 uur per dag brandt, verbruikt ongeveer 3,5 kilowattuur per maand. Bij een stroomprijs van rond de 30 cent is dat ruim een euro per maand.

De University of Maryland Extension legt uit dat kamerplanten goed kunnen groeien onder kunstlicht als intensiteit en duur goed zijn afgestemd. Voor een badkamer zonder raam vind je meer tips in ons stuk over planten voor in de badkamer zonder raam.

Veelgestelde vragen

Welke plant heeft het minste licht nodig?

De Zamioculcas, de Sansevieria en de Aspidistra hebben het minste licht nodig. Ze kunnen op 2 tot 3 meter van een noordraam staan en blijven daar gezond, al groeien ze erg langzaam. Voor een plek zonder enig daglicht is ook voor deze soorten een groeilamp nodig.

Kan een plant leven bij alleen kunstlicht?

Ja, met een goede groeilamp wel. Een led met volspectrum licht op 30 tot 60 centimeter boven de plant, 10 tot 12 uur per dag, geeft genoeg energie voor de meeste schaduwplanten. De gewone verlichting in een kamer of badkamer is daarvoor te zwak, omdat die ver weg hangt en niet lang genoeg brandt.

Groeien planten langzamer in het donker?

Ja, veel langzamer. Een plant maakt zijn energie uit licht, dus minder licht betekent minder groei. Een Zamioculcas maakt in de schaduw soms maar één nieuwe stengel per jaar. Dat is geen probleem, zolang je ook minder water geeft.

Hoe vaak water geven in een donkere kamer?

Veel minder vaak dan je gewend bent. Reken voor de meeste soorten op eens per twee tot vier weken, en in de winter nog minder. Voel altijd eerst of de grond op een paar centimeter diepte droog is. Te veel water is in donkere kamers een groter risico dan te weinig.

Op zoek naar een plant die het in jouw donkere kamer volhoudt? Bekijk onze collectie planten voor weinig licht of de kamerplanten voor een noordraam. Je profiteert van gratis verzending, levering binnen 1 tot 3 werkdagen, planten rechtstreeks vanuit de kas en verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Komt je plant toch niet in goede staat aan? Voor levende planten kun je rekenen op ons retour- en garantiebeleid.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.