Zie je ineens dunne steeltjes met piepkleine bolletjes tussen de ronde bladeren? Dan bloeit je pannenkoekplant (Pilea peperomioides). De bloem van een pannenkoekplant is klein, roze tot wit of groenig van kleur, en zit in trosjes aan het eind van een lange steel. Het is geen probleem en ook geen ziekte. Het betekent vooral dat de plant volwassen is en zich goed genoeg voelt om zich voort te planten.
Omdat de bloemetjes zo bescheiden zijn, twijfelen veel mensen of het wel echt bloemen zijn. Hieronder lees je hoe je ze herkent, wat er botanisch gebeurt en waarin een bloemsteel verschilt van een nieuw blad of een uitloper.
Hoe herken je de bloem van een pannenkoekplant?
De bloei begint met een dunne, rozige steel die uit een bladoksel groeit, het punt waar een bladsteel aan de hoofdstam vastzit. Aan het uiteinde verschijnt een los trosje van kleine knopjes, elk nog geen paar millimeter groot. Na een paar dagen gaan ze open en lijkt het alsof er een wolkje minispikkels aan de steel hangt.
Kenmerken op een rij:
- een steel van 5 tot 20 centimeter, dunner dan een bladsteel
- kleur van de knopjes: roze, crème, wit of lichtgroen
- geen bladschijf aan het uiteinde, maar een vertakt trosje
- de bloemen geuren niet en hebben geen opvallende kroonbladen, dus geen echte bloemblaadjes
Een bloemtros is meestal twee tot vier weken te zien. Omdat een plant in één seizoen meerdere stelen na elkaar kan maken, lijkt de bloei soms veel langer te duren.
Dat de bloemen geen kroonbladen hebben, is logisch als je weet dat de pannenkoekplant familie is van de brandnetel. Net als de brandnetel heeft hij geen insecten nodig om te bestuiven. Grote, kleurige bloemblaadjes om bijen te lokken zijn daarom overbodig.
Wat gebeurt er precies als de plant bloeit?
De pannenkoekplant maakt aparte mannelijke en vrouwelijke bloemetjes op dezelfde plant. Botanici noemen dat eenhuizig. De mannelijke bloemen produceren stuifmeel, de vrouwelijke bloemen kunnen na bestuiving een zaadje vormen.
Binnen de brandnetelfamilie hebben veel soorten een opvallend trucje: de meeldraden staan onder spanning en springen open zodra de bloem rijp is. Daarbij komt een fijn stofwolkje stuifmeel vrij. Bij een bloeiende Pilea kun je dat soms zien als je tegen de steel tikt, of merk je het aan een dun laagje lichtgekleurd poeder op het blad eronder.
Dat stuifmeel is onschuldig voor de plant. Het veeg je met een vochtige doek van het blad, zodat de bladeren weer goed licht opvangen. Heb je last van hooikoorts, dan kun je de bloemstelen voor de zekerheid vroeg wegknippen.
De soort komt oorspronkelijk uit het zuidwesten van China. Op Kew Plants of the World Online vind je de officiële naam, de familie Urticaceae en het natuurlijke verspreidingsgebied. Daar groeit de plant op koele, schaduwrijke rotsen in de bergen, wat verklaart waarom hij binnen van helder maar gefilterd licht houdt.
Weet je niet zeker welke plant bij jouw plek past?Doe de quiz en vind in 2 minuten jouw groene match.Is bloei een goed teken of een teken van stress?
In de meeste gevallen is het een goed teken. Een jonge stek bloeit niet, daar heeft hij de reserves nog niet voor. Bloei zie je vooral bij planten van een paar jaar oud die voldoende licht krijgen en een stevig wortelgestel hebben.
Toch is er een kleine nuance. Planten reageren soms met bloei op een verandering, zoals een koelere periode of een wisseling van plek. Dat is geen paniekreactie, maar een natuurlijk seizoenssignaal. Echte stress herken je aan andere dingen: hangende of gekrulde bladeren, bruine vlekken, of blad dat geel wordt en valt. Zie je die signalen niet en ziet de plant er stevig uit, dan kun je gewoon genieten van de bloemetjes.
Wil je weten welke omstandigheden een binnenplant in het algemeen nodig heeft om goed te groeien? De RHS-gids voor kamerplanten geeft een helder overzicht van licht, water en voeding.
Bloem, uitloper of nieuw blad: hoe zie je het verschil?
Vooral in het begin lijkt een bloemsteel erg op iets anders. Zo onderscheid je de drie:
| Wat zie je? | Waar komt het uit? | Hoe ziet het uiteinde eruit? |
|---|---|---|
| Nieuw blad | Het groeipunt bovenaan de stam | Een opgerold, rond blaadje dat zich opent tot een pannenkoek |
| Uitloper (kindje) | De grond of de onderkant van de stam | Een mini-plantje met eigen blaadjes |
| Bloemsteel | Een bladoksel langs de stam | Een trosje kleine bolletjes zonder bladschijf |
De uitlopers zijn de manier waarop de pannenkoekplant zich binnen vooral vermeerdert. Die kun je losmaken en oppotten zodra ze een paar centimeter hoog zijn en eigen wortels hebben. Bloemen leveren binnen zelden bruikbare nakomelingen op, zoals je hieronder leest.
Kun je zaad winnen uit de bloemen?
In theorie wel, in de praktijk zelden. Binnen is er weinig luchtbeweging, waardoor het stuifmeel de vrouwelijke bloemen niet altijd bereikt. En als er al een zaadje ontstaat, is het zo klein dat je het nauwelijks ziet vallen.
Wil je toch proberen, laat de bloemsteel dan staan tot hij verdroogt en houd er een wit vel papier onder. Zaai eventuele zaadjes op vochtige zaaigrond onder een doorzichtig deksel, bij 18 tot 22 graden. Reken erop dat het kiemen onzeker is. Stekken via uitlopers gaat veel sneller en geeft een identieke plant.
Veelgestelde vragen
Moet ik de bloemen van mijn pannenkoekplant wegknippen?
Dat hoeft niet. Laat je ze staan, dan verdrogen ze na een paar weken vanzelf. Knip je ze vroeg weg, dan stopt de plant iets minder energie in bloei. Voor de gezondheid maakt het weinig uit.
Kan ik een bloeiende pannenkoekplant verpotten?
Dat kan, maar wacht liever tot de bloei voorbij is. Verpotten kost de plant energie en wortels hebben even tijd nodig om te herstellen. Het voorjaar, na de bloei, is daarom het prettigste moment. De plant groeit dan actief en slaat sneller aan in verse grond.
Zijn de bloemen schadelijk voor huisdieren?
Over de bloemen zelf is weinig bekend. Wil je zekerheid over de plant als geheel, zoek hem dan op in de ASPCA-lijst van giftige en niet-giftige planten. Eet je kat of hond regelmatig van je planten, overleg dan met je dierenarts.
Bloeit elke pannenkoekplant?
Nee. Veel planten bloeien binnen nooit, zonder dat er iets mis is. Bloei hangt af van leeftijd, licht en seizoensverschil. Een plant die niet bloeit maar wel mooi groeit, is gewoon gezond.
Op zoek naar een volwassen plant of een extra exemplaar voor een andere kamer? Bekijk onze collectie pannenkoekplanten. En wil je hem combineren met ander groen, dan geeft het artikel over sierplanten binnen ideeën. Bij Pureplant krijg je gratis verzending, levering binnen 1 tot 3 werkdagen, planten rechtstreeks vanuit de kas en een verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.
Is er bij aankomst toch iets mis met je plant? Dan kun je rekenen op ons retour- en garantiebeleid voor levende planten.
Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.