Sterke makkelijke tuinplanten die vrijwel alles overleven

Sterke makkelijke tuinplanten zijn soorten die een Nederlandse winter doorstaan, een droge zomer zonder sproeier overleven en zonder jouw hulp elk jaar terugkomen. Twaalf soorten doen dat bijzonder goed, van Lavendel en Zonnehoed tot Hosta en Vrouwenmantel. Wat ze gemeen hebben: ze zijn winterhard, ze wortelen diep of slaan vocht op, en ze zijn weinig vatbaar voor ziektes.

Heb je een gewone achtertuin en weinig tijd? Dan is dit een goede basis om mee te beginnen. Onverwoestbaar is geen enkele plant, maar deze komen er dichtbij.

Wat maakt een tuinplant sterk?

Of een plant het in jouw tuin volhoudt, hangt vooral af van drie eigenschappen. Let je daarop bij het kopen, dan voorkom je de meeste teleurstellingen.

Winterhardheid. Planten krijgen vaak een winterhardheidszone mee, een getal dat aangeeft tot welke minimumtemperatuur ze het uithouden. Nederland valt grofweg in zone 7 en 8, met winters tot ongeveer min 15 graden. Een plant met zone 5 of 6 op het label heeft dus ruim marge. Zo hoef je hem niet in te pakken of binnen te zetten.

Worteldiepte. Planten met een diep of uitgebreid wortelstelsel halen water uit lagere grondlagen die in een droge zomer nog vochtig zijn. Dat maakt ze minder afhankelijk van jouw gieter. Vetkruid pakt het anders aan en slaat water op in dikke bladeren.

Ziekteresistentie. Sommige soorten krijgen zelden meeldauw, roest of luis. Bij veredelde rassen staat dat soms op het label. Een gezonde plant hoef je niet te behandelen, en dat scheelt tijd en middelen.

Scoort een plant op alle drie goed én past hij bij jouw standplaats, dan heb je een sterke kandidaat. De standplaats blijft de doorslaggevende factor: een zonplant in de schaduw verzwakt, hoe sterk hij ook is.

Welke twaalf sterke tuinplanten kun je kiezen?

Deze tabel laat twaalf winterharde vaste planten zien die weinig vragen. Onderhoudsniveau laag betekent: één keer per jaar knippen en verder niets.

Met deze mix heb je van het vroege voorjaar tot in oktober iets in bloei, en blijven Bergenia en Mannetjesvaren een groot deel van de winter groen. Wil je meer achtergrond bij het kiezen, lees dan ook wat makkelijke tuinplanten zijn.

Welke sterke bloeiers doen het goed in de zon?

Een zonnige border droogt in de zomer snel uit. Drie soorten hebben daar nauwelijks moeite mee, elk om een andere reden.

Lavendel komt uit het Middellandse Zeegebied en groeit daar op kale, stenige hellingen. De smalle, grijze blaadjes zijn behaard, waardoor ze weinig water verdampen. Het enige waar Lavendel echt slecht tegen kan, is natte voeten in de winter. Op zware klei plant je hem daarom iets hoger of meng je grof zand door de grond.

Zonnehoed komt van de prairies van Noord-Amerika, waar zomers heet en droog zijn. Een penwortel reikt diep de grond in en vindt daar nog vocht. De bloemen zijn bovendien een trekpleister voor bijen en vlinders. Een eerlijke kanttekening: sommige gekleurde rassen leven maar een paar jaar. De gewone roze soort is het meest duurzaam.

Vetkruid, ook wel Hemelsleutel, slaat water op in dikke, grijsgroene bladeren. Daardoor overleeft hij zelfs een zomer zonder regen. In de nazomer bloeit hij met roze schermen die vol zitten met vlinders. Milieu Centraal noemt hem in zijn tips voor een insectvriendelijke tuin als een waardevolle late nectarbron.

Welke sterke groenblijvers passen in de schaduw?

Onder bomen of langs een hoge schutting is het donker en vaak droog, omdat de boomwortels het water wegnemen. Dit trio gaat daar goed mee om.

Hosta heeft grote, geribbelde bladeren die in de schaduw juist mooi worden. Blauwbladige rassen zoals Hosta sieboldiana hebben dikker blad dan groene of bonte vormen. Daardoor hebben slakken er iets meer moeite mee. Slakken zijn wel het grote nadeel van Hosta, zeker in een vochtig voorjaar.

Vrouwenmantel vult open plekken met zachtgroene, schelpvormige blaadjes waarop regendruppels als pareltjes blijven liggen. Hij verdraagt zon en schaduw en zaait zich uit. Zo sluit hij kale plekken vanzelf, al moet je soms zaailingen wegtrekken.

Mannetjesvaren is een inheemse varen die in bossen onder bomen groeit. Hij verdraagt droge schaduw beter dan de meeste varens. In het voorjaar rollen nieuwe bladeren zich spectaculair uit. In zachte winters blijft een deel van het blad staan.

Hoe plant je ze en waar let je de eerste maanden op?

Het eerste seizoen is de enige periode waarin een sterke tuinplant echt jouw aandacht nodig heeft. De wortels moeten zich dan nog vestigen.

• Maak een ruim plantgat, twee keer zo breed als de pot. Zo kunnen de wortels makkelijk losse grond in groeien.
• Plant op dezelfde diepte als in de pot. Te diep planten kan de kroon laten rotten, te hoog laat de kluit uitdrogen.
• Zet de kluit eerst in een emmer water tot er geen luchtbellen meer opstijgen. Een droge kluit neemt in de grond slecht water op.
• Giet goed aan na het planten, zodat de grond zich rond de wortels sluit.
• Let op in de eerste zes tot acht weken. Giet in droge periodes een à twee keer per week flink. Daarna redden de meeste soorten zich met regenwater.
• Leg een laagje mulch, zoals houtsnippers of compost, om de grond vochtig en onkruidvrij te houden.

Welk onderhoud heb je per jaar nog?

Met deze soorten beperkt het onderhoud zich tot een paar momenten per jaar.

Eén snoeibeurt. Knip de meeste vaste planten in het vroege voorjaar, in maart, terug tot net boven de grond. Laat de uitgebloeide stengels tot die tijd staan. Zo overwinteren insecten erin en eten vogels van de zaden. Lavendel is de uitzondering: die knip je na de bloei in augustus terug tot net boven het oude hout.

Eén mestbeurt. Strooi in het voorjaar een laagje compost rond de planten. Meer is niet nodig. Te veel voeding geeft slappe stengels die omvallen.

Scheuren om de paar jaar. Worden vaste planten in het midden kaal of bloeien ze minder, dan is het tijd om ze te scheuren. Steek de pol in het voor- of najaar uit, verdeel hem met een schop in stukken en plant de vitale buitenkant opnieuw. Zo verjong je de plant en heb je gratis extra planten.

Veelgestelde vragen

Welke tuinplant heeft het minste onderhoud nodig?

Vrouwenmantel, Ooievaarsbek 'Rozanne', Bergenia en Vetkruid vragen het minst. Ze zijn winterhard, zelden ziek en hoeven alleen in het voorjaar teruggeknipt te worden. Plant ze wel op een passende standplaats, want zelfs een sterke plant verzwakt op de verkeerde plek.

Welke tuinplanten overleven strenge vorst?

Inheemse en Noord-Amerikaanse vaste planten zoals Mannetjesvaren, Zonnehoed, Daglelie en Hosta overleven vorst tot min 25 graden of lager. Hun bovengrondse delen sterven af, maar de wortels overwinteren veilig in de grond. Lavendel is ook winterhard, maar verdraagt vorst slechter in natte grond.

Moet je sterke tuinplanten nog water geven?

In het eerste jaar wel, zeker de eerste zes tot acht weken na het planten en tijdens lange droge periodes. Daarna redden de meeste soorten uit dit artikel zich met regenwater. Alleen bij een extreem droge zomer kan een flinke gietbeurt per week helpen om ze in conditie te houden.

Wanneer plant je vaste tuinplanten het beste?

Het najaar, van september tot november, is ideaal. De grond is dan nog warm en vochtig, zodat de wortels zich voor de winter kunnen vestigen. Het voorjaar werkt ook, maar dan moet je in de eerste zomer vaker water geven.

Klaar om je tuin met taaie soorten te vullen? In de collectie vaste tuinplanten vind je een ruime keuze. Je krijgt gratis verzending, levering binnen 1 tot 3 werkdagen, planten rechtstreeks vanuit de kas en verpakking op maat, zodat je plant veilig en onbeschadigd aankomt.

Voor levende planten geldt ook ons retour- en garantiebeleid.

Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.