Een lepelplant (Spathiphyllum) groeit prima in water, zonder een korrel aarde. Je spoelt alle grond van de wortels, zet de plant in een glazen vaas met schoon water, ververst dat wekelijks en geeft sterk verdunde voeding. De plant maakt dan nieuwe waterwortels aan en kan zo jarenlang doorgroeien.
Hieronder lees je waarom dit juist bij deze soort lukt, hoe je het overzetten in vijf stappen doet en wat je doet als de wortels bruin worden of het blad vergeelt. Zo weet je precies waar je op moet letten.
Waarom lukt dit bij de lepelplant?
De lepelplant komt uit de vochtige ondergroei van tropische regenwouden in Midden- en Zuid-Amerika. Daar staat de bodem regelmatig onder water. De plant is dus gewend aan zuurstofarme, natte omstandigheden en heeft daar wortels voor die daarmee overweg kunnen.
Zet je hem in water, dan sterven de oude aardewortels langzaam af en vormt de plant nieuwe waterwortels. Die zijn witter, dunner en hebben meer luchtweefsel, zodat ze zuurstof uit het water kunnen halen. Dat omschakelen duurt twee tot zes weken, en in die periode kan de plant er even wat slapper uitzien.
Eerlijk is eerlijk: een lepelplant op water groeit meestal langzamer dan in goede potgrond en blijft vaak wat kleiner. Daar staat tegenover dat je nooit meer over water geven hoeft te twijfelen en dat rouwmuggen, die hun eitjes in vochtige aarde leggen, geen kans krijgen. Wil je meer voorbeelden van planten die het zonder grond redden, kijk dan bij hangplanten zonder aarde.
Wat heb je nodig?
Veel spullen zijn er niet voor nodig, maar de juiste keuzes schelen later werk.
- Een glazen vaas of pot. Glas laat je meekijken met de wortels, zodat je rot meteen ziet. Kies een model dat aan de hals iets smaller is, want dan blijft de plant rechtop staan.
- Hydrokorrels (optioneel). Een laag van drie tot vier centimeter geeft steun en houdt de wortels op hun plek. Spoel ze eerst goed af, anders vertroebelt het water.
- Lauw water. Kraanwater op kamertemperatuur werkt prima. Laat het een nacht staan als je water sterk gechloreerd is, of gebruik opgevangen regenwater.
- Vloeibare voeding. Een gewone kamerplantenmest of speciale hydromest volstaat. In water zit geen enkele voedingsstof, dus zonder mest raakt de plant uitgeput.
- Een schone schaar. Voor het wegknippen van beschadigde wortels. Een vieze schaar brengt bacteriën in de verse snijvlakken.
Overzetten in vijf stappen
Doe dit bij voorkeur in het voorjaar of de zomer, als de plant actief groeit en sneller nieuwe wortels aanmaakt.
- Haal de plant uit de pot. Kantel de pot en trek voorzichtig aan de voet van de bladbundel, niet aan losse bladeren. Zit de kluit vast, knijp dan in een kunststof pot of snijd hem open.
- Spoel alle grond weg. Houd de wortels onder lauw stromend water en spoel tot er echt geen aarde meer tussen zit. Dit is de belangrijkste stap: achtergebleven grond gaat in water rotten en maakt het water troebel en stinkend.
- Knip aan wat kapot is. Bruine, slijmerige of holle wortels knip je weg tot je wit of lichtbeige weefsel ziet. Gezonde wortels zijn stevig en veren terug als je erin knijpt.
- Zet de plant in de vaas. Leg eventueel hydrokorrels op de bodem en schik de wortels daarboven. Zorg dat de plant stabiel staat zonder dat je de wortels propt.
- Bepaal het waterpeil. Vul aan tot ongeveer twee derde van de wortels onder water staat. Het bovenste deel van de wortels en de stengelvoet blijven droog, zodat die zuurstof houden en niet gaan rotten.
Reken op een aanlooptijd. Hangende bladeren in de eerste twee weken zijn normaal, omdat de oude wortels nog moeten worden vervangen. Blijft de plant na een maand slap, dan zit er meestal nog grond in het water of staat de stengelvoet te diep.
Waterpeil, verversen en voeding
Het waterpeil houd je constant op dat tweederde niveau. Vul tussendoor bij met lauw water, want koud water uit de kraan koelt de wortels af en remt de opname. Zie je dat de stengelvoet onder water is gezakt, laat dan wat water weglopen.
Ververs het water elke week helemaal. Spoel de vaas dan ook even om, zodat je het laagje bacteriën en algen van de glaswand haalt. Zonder verversen raakt het water uitgeput aan zuurstof, en dan krijgen rotbacteriën snel de overhand.
Voeding geef je sterk verdund. Gebruik ongeveer een kwart van de dosering op de verpakking, in het groeiseizoen van maart tot september eens per twee tot vier weken. In water zijn voedingszouten niet gebufferd door aarde, dus een normale dosering verbrandt de wortelpunten. Je herkent dat aan bruine, droge worteltoppen.
In de winter geef je geen of nauwelijks voeding. De plant groeit dan weinig, en ongebruikte meststof hoopt zich op in het water. Ververs in die periode gewoon door, ongeveer eens per week tot tien dagen.
Licht en temperatuur
De lepelplant wil helder maar indirect licht. Denk aan een plek een meter of twee van een oost- of noordraam. In de natuur staat hij onder een bladerdek, dus felle middagzon verbrandt de bladranden en laat ze bruin worden.
Bij een glazen vaas telt licht dubbel. Zon op het glas verwarmt het water en voedt algen, waardoor de vaas binnen een week groen uitslaat. Algen zijn niet direct schadelijk voor de plant, maar ze verbruiken wel zuurstof en voedingsstoffen. Een plek buiten direct zonlicht voorkomt dat probleem grotendeels.
Qua temperatuur zit je goed tussen 18 en 24 graden. Onder de 15 graden neemt de plant nauwelijks water op en worden de bladeren donker en slap. Houd de vaas daarom weg van een koude vensterbank in de winter en van de luchtstroom van een airco. Zoek je meer planten voor een lastige lichtsituatie, lees dan over een grote kamerplant voor weinig licht.
Bruine wortels of gele bladeren oplossen
De meeste problemen op water zijn goed te herleiden. Deze tabel helpt je bij het stellen van een diagnose.
| Wat je ziet | Waarschijnlijke oorzaak | Wat je doet |
|---|---|---|
| Bruine, slijmerige wortels | Wortelrot door achtergebleven aarde of te lang niet verversen | Knip aangetast weefsel weg, spoel alles af en ververs voortaan wekelijks |
| Gelijkmatig geel blad | Voedingstekort, water bevat geen mineralen | Geef sterk verdunde voeding, eens per twee tot vier weken in het groeiseizoen |
| Bruine, droge bladpunten | Te veel meststof of zeer droge lucht | Ververs het water zonder mest en vernevel het blad af en toe |
| Slap blad bij vol water | Te koud water of wortels die nog omschakelen | Gebruik lauw water en geef de plant twee tot zes weken de tijd |
| Troebel of muf water | Resten aarde, dood plantmateriaal of bacteriegroei | Spoel vaas en wortels, verwijder losse resten en zet de vaas koeler |
| Groene aanslag op het glas | Algen door te veel licht op het water | Verplaats naar indirect licht of gebruik een ondoorzichtige vaas |
Let op met huisdieren. De lepelplant bevat calciumoxalaatkristallen en staat bij de ASPCA vermeld als giftig voor katten en honden. Kauwen kan irritatie in de bek geven. Zet de vaas buiten bereik en neem bij klachten contact op met je dierenarts.
Veelgestelde vragen over een lepelplant in water
Kan een lepelplant permanent in water leven?
Ja, dat kan jarenlang goed gaan, mits je het water wekelijks ververst en verdunde voeding geeft. De plant maakt speciale waterwortels aan die zuurstof uit het water halen. Hij groeit meestal wel langzamer en blijft compacter dan een exemplaar in goede potgrond.
Hoe vaak ververs je het water?
Eén keer per week is een goed ritme. Spoel de vaas dan meteen om, zodat je bacteriën en algen van het glas haalt. Ziet het water er tussendoor troebel uit of ruikt het muf, ververs dan eerder in plaats van te wachten.
Bloeit een lepelplant ook op water?
Dat kan, maar reken er niet vanzelfsprekend op. Bloei vraagt voldoende licht en een constante voedingstoestand, en dat is op water lastiger te sturen. Geef regelmatig verdunde mest en zet de plant helder maar uit de zon. De witte schutbladeren verschijnen dan vaak in het voorjaar.
Wat doe je tegen algen in de vaas?
Algen ontstaan door licht op het water. Verplaats de vaas naar een plek zonder direct zonlicht, of kies een ondoorzichtige of donkere pot. Poets bij het verversen de glaswand schoon met een flessenborstel. Vermijd chemische middelen, want die beschadigen de wortels.
Samengevat: spoel de wortels echt helemaal schoon, houd twee derde onder water, ververs wekelijks en geef sterk verdunde voeding. Gun de plant daarna een paar weken om waterwortels te maken, en beoordeel pas daarna hoe hij het doet. Zie je bruine wortels of geel blad, gebruik dan de tabel hierboven om de oorzaak te vinden voordat je ingrijpt.
Bekijk het assortiment planten in een glazen pot en ontdek welke soorten passen bij jouw interieur. Onze planten komen rechtstreeks vanuit de kas, gaan in verpakking op maat de deur uit en worden gratis bezorgd binnen 1 tot 3 werkdagen.
Meer inspiratie voor plantenverzorging? Volg Pureplant op Instagram voor praktische tips, planteninspiratie en handige weetjes.
